कोलकाता: विश्व वातावरण दिवसको अवसरमा स्वीचअन फाउन्डेशनले कोलकाता ट्राम प्रयोगकर्ता संघ (सीटीयुए) र धेरै साइकल समूहहरूसँग एक कार्यक्रमको आयोजना गर्‍यो, जहाँ सयौं साइकल चालकहरू, स्कूलका विद्यार्थीहरू, स्वयंसेवकहरू र कोलकाता भरिका सस्टेनेबल मोबिलिटी उत्साहीहरू एस्प्लेनेडमा पोस्टर र ब्यानरहरू सहित भेला भएका थिए। यस पहलले नीतिहरू र छनौटहरू मार्फत परिवर्तन ल्याएर प्रकृतिसँग मेलमिलापमा बाँच्नुपर्ने आवश्यकतालाई प्रकाश पारेको छ। कोलकाताका विभिन्न विद्यालयका बालबालिकाहरूका साथमा कोलकाताभरका २०० भन्दा बढी साइकल चालकहरूले रंगीन सांस्कृतिक गतिविधिहरू प्रदर्शन गरे र राजनवीर सिंह कपूर, आईएएस, एमडी, पश्चिम बङ्गाल यातायात निगम (डब्ल्युबीटीसी) द्वारा एस्प्लेनेडदेखि गरियाहाट ट्राम डिपोसम्मको हेरिटेज ट्राम सवारी लिए। प्रोफेसर भार्गब मैत्रा, आईआईटी खड़गपुरका प्रतिनिधि र संघीय गणतन्त्र जर्मनीको महावाणिज्य दूतावास, एलायन्स फ्रान्सेइस डु बेङ्गल, म्याक्स मुलर भवन जस्ता प्रतिष्ठित व्यक्तित्वहरू उपस्थित थिए। यो वर्ष कोलकाता हेरिटेज ट्रामको १५०औं वार्षिकोत्सव पनि मनाइन्छ, जुन कोलकाताको जीवनरेखा भनेर चिनिन्थ्यो।

राजनवीर सिंह कपूरले भने, “हामी कोलकाताको यातायात प्रणाली परिवर्तन गर्दैछौं। हामीसँग विद्युतीय र पर्यावरण मैत्री ट्रामहरू छन्, चाँडै हामीसँग विद्युतीय फेरीहरू पनि हुनेछन्। सहरको कार्बन फुटप्रिन्टमा यातायातको ठूलो योगदान छ। हामी मध्ये धेरैलाई सहरमा दम र श्वासप्रश्वासको समस्या छ। म तपाईलाई आश्वासन दिन सक्छु कि सरकारले सही दिशामा काम गरिरहेको छ, तपाईको साइकलको मजा लिनुहोस्, तपाईको ट्रामको मजा लिनुहोस्, यो तपाईको शहर हो र हामी तपाईलाई सहयोग गर्न त्यहाँ छौं।” यस अवसरमा बोल्दै स्विचन फाउन्डेसनका एमडी विनय जाजुले भने, “कोलकातामा प्रदूषणको सबैभन्दा ठूलो कारण सवारी साधन हो, यो प्रदूषणले हाम्रा बालबालिका र वृद्धवृद्धाहरूलाई निसास्सिरहेको छ। हामीले साइकल र ट्रामजस्ता स्वच्छ र जनतामैत्री विधिहरू अपनाउनुपर्छ। वायु प्रदूषण र जलवायु परिवर्तनले हामी सबैलाई प्रतिकूल असर गरिरहेको छ। अब काम गर्ने बेला आएको छ, हामी सबै, जनता, व्यवसाय र सरकार पृथ्वी जोगाउन एकजुट हुन आवश्यक छ।”

यातायात उत्सर्जन ग्लोबल वार्मिङको सबैभन्दा ठूलो स्रोत र शहर वायु प्रदूषणको सबैभन्दा ठूलो स्रोत भएको छ, यद्यपि राम्रो समाचार यो हो कि हाम्रो व्यवहार परिवर्तन गरेर, हामीले कम हरितगृह ग्यासहरू उत्सर्जन गर्ने यातायातका मोडहरू छनौट गर्नसकिन्छ। र त्यहाँ सफा तरिकाहरू छन्। किनभने कोलकाता सायद भारतको एक मात्र सहर हो, मुम्बई बाहेक, जुन विश्वव्यापी रूपमा जलवायु सम्बन्धी गम्भीर प्रकोपको सामना गर्ने शहरको रूपमा चिनिएको छ। यसका बाबजुद पनि वर्तमान प्रशासनको दृष्टिकोण साइकल र ट्राम जस्ता यातायातका अन्य स्वच्छ मोडहरू प्रवर्द्धन गर्ने पक्षमा छैन, जसले बङ्गाललाई २०३० सम्ममा कार्बन न्यूट्रल राज्य बन्न सक्षम बनाउन सक्छ।

सीटीयुए (कोलकाता ट्राम प्रयोगकर्ता संघ) जसले ट्रामको वकालत गरिरहेको छ। स्विचन फाउन्डेसन र दुई पाङ्ग्राहरू कोलकाता साइकल समाज, बीवाईसीएस, साइक्लोलोग र कोलकातामा साइकलको वकालत गर्ने अन्य साइकल समूहहरू सबै यस शुभ दिनमा सँगै आए। शहरमा स्वच्छ दिगो गतिशीलताको वकालत गर्ने एक स्वयंसेवकले भने, “जलवायु परिवर्तनप्रति कोलकाताको बढ्दो संवेदनशीलताको बलियो प्रमाण भए पनि, हामी सडकमा थप निजी कारहरू राख्दैछौं। यसले या त पर्यावरणमैत्री यातायात प्रणालीलाई नष्ट गरिरहेको छ वा आधुनिकीकरणको नाममा कार्बन उत्सर्जन बढाइरहेको छ।” यस अवसरमा बोल्दै, सीटीयुए प्रवक्ता महादेव सीले भने, “पुराना कोचहरू प्रतिस्थापन गरी ट्रामवेको आधुनिकीकरणमा लगानी आवश्यक छ, तिनीहरूलाई गति दिन र ट्राम लाइनहरूको मौलिक नेटवर्क पुनर्स्थापना गरी एकरूपता सुनिश्चित गर्न आवश्यक छ।” ट्राम प्रणाली विश्वका लगभग ४५० शहरहरूमा अवस्थित छ, ५० भन्दा बढी नयाँ स्थानहरूले उनीहरूको यातायात प्रणालीमा ट्रामहरू थपेका छन्, प्रायः चीन र अमेरिकामा। ट्रामहरू वातावरणको लागि लाभदायक छन् र जहाँ तिनीहरू अवस्थित छन्, ट्रामहरू शहरको महत्त्वपूर्ण भाग भएका छन्।