नयाँदिल्ली : मतदाता नामावलीको विशेष सघन पुनरावलोकन (एसआईआर) लाई लिएर विभिन्न प्रश्न उठिरहेका बेला भारतको निर्वाचन आयोगले शनिबार आफ्नो धारणा स्पष्ट पारेको छ। आयोगले एसआईआरसँग सम्बन्धित सबै निर्णय, देशभर सञ्चालन भइरहेको पुनरावलोकन प्रक्रियासहित, सम्पूर्ण निर्वाचन आयोगको सर्वसम्मतिमा भएको जनाएको छ।
आयोगले एसआईआर प्रक्रियाअन्तर्गत ‘अनम्याप्ड’ अर्थात् अघिल्लो विवरणसँग सम्बन्ध स्थापित हुन नसकेका तथा विवरणमा तार्किक असंगति देखिएका कारण सूचना पाएका मतदाताका लागि प्रक्रिया सहज बनाउने विभिन्न उपायसमेत सार्वजनिक गरेको छ।
नोटिस पाएका मतदातालाई व्यक्तिगत उपस्थितिबाट राहत
निर्वाचन आयोगले हाल सञ्चालन भइरहेको एसआईआरका क्रममा ‘अनम्याप्ड’ वा तार्किक असंगतिको आधारमा सूचना पाएका मतदातालाई सामान्य अवस्थामा निर्वाचक दर्ता अधिकारी (ईआरओ) समक्ष व्यक्तिगत रूपमा उपस्थित हुन नपर्ने व्यवस्था गरेको जनाएको छ।
आयोगका अनुसार बुथ लेभल अफिसर (बीएलओ) अर्थात् मतदान केन्द्रस्तरका अधिकारीले त्यस्ता मतदाताको घरमै पुगेर आवश्यक कागजात संकलन गर्नेछन्। संकलित कागजातलाई इसीआईनेट प्रणालीमा अपलोड गरिनेछ। त्यसका आधारमा ईआरओले आवश्यक निर्णय गर्नेछन्।
विशेष अवस्थामा मात्र सुनुवाइ
आयोगले विशेष प्रकृतिका मामिलामा मात्र मतदाताको सुनुवाइ आवश्यक पर्ने स्पष्ट पारेको छ। त्यस्तो सुनुवाइ पनि सम्भव भएसम्म अनलाइन माध्यमबाट गरिनेछ।
अनुमति दिइएको अवस्थामा मतदाताको तर्फबाट परिवारका कुनै वयस्क सदस्यसमेत सुनुवाइमा सहभागी हुन सक्नेछन्। मतदातालाई प्रक्रियाका क्रममा अनावश्यक कठिनाइ नहोस् भन्ने उद्देश्यले अनलाइन सुनुवाइको सुविधा थप प्रभावकारी बनाइने आयोगले जनाएको छ।
गरिब, मजदुर र घरबारविहीनका लागि विशेष शिविर
निर्वाचन आयोगले जिल्ला निर्वाचन अधिकारीहरूलाई स्थानीय आवश्यकताअनुसार सहायता कक्ष तथा विशेष शिविर सञ्चालन गर्न पनि निर्देशन दिएको छ।
विशेषगरी रात्रि आश्रयस्थलमा बस्ने व्यक्ति, मजदुर, गरिब तथा घरबारविहीन नागरिकलाई एसआईआर प्रक्रियामा आवश्यक सहयोग उपलब्ध गराउन यस्ता सहायता केन्द्र र शिविरलाई प्राथमिकता दिन भनिएको छ।
आयोगले एसआईआर प्रक्रिया सहज, पहुँचयोग्य र व्यवस्थित बनाउन सूचना प्रविधि प्रणालीको समेत समीक्षा तथा सुधार गरिने जनाएको छ। यसबाट कागजात पेस गर्ने, सुनुवाइमा सहभागी हुने तथा निर्वाचनसम्बन्धी विवरण अद्यावधिक गर्ने क्रममा मतदाताले भोग्न सक्ने अनावश्यक झन्झट कम हुने अपेक्षा गरिएको छ।





