नयाँ दिल्ली: ​१० जूनको दिन विश्व इतिहासमा धेरै महत्त्वपूर्ण मोडहरूको साक्षी रहेको छ। खेलकुददेखि राजनीति र विज्ञानसम्म, यस दिनका प्रमुख घटनाहरू यस प्रकार छन्:
​१२४६: नसीरुद्दीन मुहम्मद शाह प्रथम दिल्लीको शासक बने। यसअघि दिल्लीका सुल्तान अलाउद्दीन मसूद शाहलाई निर्वासित गरिएको थियो।
​१६९२: चर्चित ‘सालेम विच ट्रायल्स’ को क्रममा ब्रिजेट बिशपलाई जादु-टुनाको आरोपमा म्यासाचुसेट्सको सलेमस्थित ग्यालोज हिलमा फाँसी दिइयो।
​१७८६: चीनको सिचुआन प्रान्तमा आएको भूकम्पका कारण दादु नदीको बाँध फुट्दा करिब १,००,००० (एक लाख) मानिसले ज्यान गुमाए।
​१८४८: न्यूयोर्क र सिकागोबीच पहिलो पटक टेलिग्राफ लिंक सुरु भयो।
​१९३१: नर्वेले पूर्वी ग्रिनल्याण्डमाथि आफ्नो कब्जा जमायो।
​१९३४: सोभियत संघ र रोमानियाबीच कूटनीतिक सम्बन्ध पुनः स्थापित भयो।
​१९४०: द्वितीय विश्वयुद्धका दौरान इटालीले फ्रान्स र बेलायतविरुद्ध युद्धको घोषणा गर्‍यो।
​१९४६: राजतन्त्रको अन्त्य भएसँगै इटाली एक गणतान्त्रिक राष्ट्र बन्यो।
​१९६७: इजरायल र अरब देशहरूको गठबन्धन (मिस्र, जोर्डन र सिरिया) बीचको प्रसिद्ध ‘छह दिवसीय युद्ध’ समाप्त भयो।
​१९७१: अमेरिकाले चीनमाथि लगाउँदै आएको २१ वर्ष पुरानो व्यापार प्रतिबन्ध हटायो।
​१९७२: मुम्बईको मडगाउँ बन्दरगाहबाट पूर्ण वातानुकूलित जहाज ‘हर्षवर्धन’ को जलावतरण गरियो।
​१९८३: ब्रिटेनमा मार्गरेट थ्याचर पुनः प्रधानमन्त्रीमा निर्वाचित भइन्।
​१९९९: नाटोद्वारा युगोस्लाभियामा गरिएको बमबारी (अपरेशन एलाइड फोर्स) सँगै कोसोभो युद्धको अन्त्य भयो।
​१९९९: इन्डोनेसियाका स्वतन्त्रता समर्थक नेता जोस रामोस होर्ता २३ वर्षपछि स्वदेश फर्कने घोषणा; जेनेभामा अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सम्मेलन सुरु।
​२००१: नेपाल दरबार हत्याकाण्डको छानबिन अवधि ४ दिनका लागि थपियो; बर्लुस्कोनी इटालीको प्रधानमन्त्री नियुक्त भए।
​२००२: संयुक्त राष्ट्र विश्व खाद्य सम्मेलन रोममा सम्पन्न; पाकिस्तानले विश्वको दोस्रो अग्लो शिखर के-२को नाम परिवर्तन गरी ‘चोगोरी’ वा ‘शाहगोरी’ राख्यो।
​२००५: भारत र श्रीलंकाबीच शिक्षा र सामुदायिक विकास सम्बन्धी २ वटा सम्झौतामा हस्ताक्षर।
​२००८: केन्द्र सरकारद्वारा भारतीय सेनाका तीनवटै अंगका लागि ‘एकीकृत स्पेस सेल’ को घोषणा; ५४औं राष्ट्रिय फिल्म पुरस्कारमा ‘लगे रहो मुन्नाभाई’ सर्वश्रेष्ठ लोकप्रिय फिल्म घोषित। उत्तरी युनानमा उद्योग संघका अध्यक्ष जर्ज मिनोलासको अज्ञात समूहद्वारा अपहरण।
​२०२२: अमेरिकाको उत्तरी मेरील्याण्डमा अन्धाधुन्ध गोली चल्दा ३ जनाको मृत्यु; चीनमा ६ र ५.८ रेक्टर स्केलका लगातार भूकम्पका झत्काहरू महसुस।
​२०२३: बेलायतका पूर्व प्रधानमन्त्री बोरिस जोनसनले सांसद पदबाट राजीनामा दिए; अमेरिकाद्वारा चिनियाँ कम्पनी ‘नाइनस्टार कर्पोरेट’ बाट हुने आयातमा प्रतिबन्ध।
​२०२४: सिक्किममा क्रान्तिकारी मोर्चा (एसकेएम) का प्रमुख पीएस तमाङले मुख्यमन्त्री पदको शपथ लिए
सिक्किममा भारी वर्षाका कारण विनाश, २ को मृत्यु र ८ जना बेपत्ता।
​२०२४: राजस्थानमा ‘एसआई भर्ती पेपर लीक’ प्रकरणमा पुलिसको ठूलो कारबाही, एडिसनल एसपीका पति पक्राउ।
​२०२४: नरेन्द्र मोदीले लगातार तेस्रो कार्यकालका लागि भारतको प्रधानमन्त्रीको रूपमा कार्यभार सम्हाले।
​२०२५: लखनऊमा आयुष्मान भारत र मुख्यमन्त्री जन आरोग्य योजना अन्तर्गत ९ करोड ९४ लाख रुपैयाँको घोटाला सार्वजनिक।
​२०२५: पाकिस्तान पिपुल्स पार्टीका नेता बिलावल भुट्टोद्वारा अमेरिका पुगेर पाकिस्तानमा व्याप्त आतंकवादका लागि अमेरिकी नीतिहरू नै जिम्मेवार भएको आरोप।
​२०२५: अस्ट्रियाको ग्राज सहरको एक विद्यालयमा भएको गोलीकाण्डमा ११ जनाको मृत्यु।
​२०२६: नरेन्द्र मोदी भारतको इतिहासमा सबैभन्दा लामो समय (४,३९९ दिन) निर्वाचित रहने प्रधानमन्त्री बने। उनले पण्डित जवाहरलाल नेहरूको (४,३९८ दिन) कार्यकालको कीर्तिमानलाई पछि पारे।
​विज्ञान, प्रविधि र खेलकुद~
​१७५२: बेन्जामिन फ्र्याङ्कलिनले आफ्ना छोरासँग चङ्गा उडाएर बिजुलीको कन्डक्टर (लाइटनिंग कंडक्टर) को ऐतिहासिक परीक्षण गरे।
​१८२९: ब्रिटेनको प्रख्यात अक्सफोर्ड र क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालयबीच पहिलो पटक डुङ्गा दौड प्रतियोगिता आयोजना भयो।
​१९४४: १५ वर्षीय जो नक्सल सिनसिनाटी रेड्सका लागि पिचिङ गर्दै ‘मेजर लिग बेसबल’ खेल्ने इतिहासकै सबैभन्दा कान्छा खेलाडी बने।
​१९६६: वायुसेनाको लडाकु विमान ‘मिग’को महाराष्ट्रको नासिक जिल्लाबाट उत्पादन सुरु गरियो।
​१९८६: कपिल देवको कप्तानीमा भारतीय क्रिकेट टोलीले लर्ड्सको मैदानमा इङ्ल्यान्डलाई ५ विकेटले हराउँदै लर्ड्समा पहिलो ऐतिहासिक टेस्ट जित दर्ता गर्‍यो।
​२००३: अमेरिकी अन्तरिक्ष एजेन्सी नासाद्वारा मंगल ग्रहको अध्ययनका लागि ‘मार्स रोभर’ सफलतापूर्वक लन्च गरियो।
​२०२४: टी-२० विश्वकपको रोमान्चक खेलमा भारतले पाकिस्तानलाई ६ रनले पराजित गर्‍यो।
​२०२५: वेस्टइन्डिजका विष्फोटक ब्याट्सम्यान निकोलस पुरनले मात्र २९ वर्षको उमेरमा अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेटबाट सन्यासको घोषणा गरे।
​१० जूनमा जन्मिएका प्रमुख व्यक्तिहरू~
​१८८८: बलराज भल्ला – भारतका प्रसिद्ध क्रान्तिकारी तथा महात्मा हंसराजका सुपुत्र।
​१८९०: गोपीनाथ बोरदोलोई – असमका प्रथम मुख्यमन्त्री तथा प्रसिद्ध स्वतन्त्रता सेनानी।
​१९०६: दामोदर मेनन – भारतका प्रमुख स्वतन्त्रता सेनानीहरूमध्ये एक।
​१९०६: रूपकुमार राठौड – प्रसिद्ध भारतीय गायक।
​१९२१: राजकुमार फिलिप (ड्यूक अफ एडिनबर्ग) – संयुक्त अधिराज्यकी महारानी एलिजाबेथ द्वितीयका पति।
​१९२१: शिवदीन राम जोशी – आफ्नो समयका प्रख्यात कवि।
​१९३१: एम. एस. गोपालकृष्णन – भारतका प्रख्यात भायोलिन वादक।
​१९५५: प्रकाश पादुकोण – भारतका सुप्रसिद्ध पूर्व ब्याडमिन्टन खेलाडी (दीपिका पादुकोणका पिता)।
​१९५८: अनूप सेठी – भारतीय साहित्यकार एवं जनसेवक।
​१९८१: देवेन्द्र झाझरिया – भारतका चर्चित प्यारा-एथलीट (भालाफ्याँक खेलाडी)।
१० जूनमा भएका प्रमुख निधनहरू~
​१९५७: भाई वीर सिंह – आधुनिक पञ्जाबी काव्य र गद्यका निर्माता मानिने प्रसिद्ध कवि।
​१९८७: जीवन – हिन्दी चलचित्रका चर्चित र दिग्गज अभिनेता (भिलेनको भूमिकाका लागि प्रख्यात)।
​२०१९: गिरीश कर्नाड – भारतका ज्ञानपीठ पुरस्कार विजेता कवि, रङ्गकर्मी, नाटककार, फिल्म निर्देशक तथा अभिनेता।
​२०१९: आर. वी. जानकीरमन – पुदुचेरीका पूर्व ७औं मुख्यमन्त्री।
​२०२१: बुद्धदेव दासगुप्ता – राष्ट्रिय पुरस्कार विजेता प्रसिद्ध कवि, प्राध्यापक एवं फिल्म निर्माता।
​२०२१: डिङ्को सिंह – एसियाली खेलकुदका स्वर्ण पदक विजेता भारतीय मुक्केबाज (बक्सर)।
​१० जूनका महत्त्वपूर्ण अवसर तथा उत्सवहरू~
​विश्व भूगर्भ जल दिवस (वर्ल्ड ग्रैंड वाटर डे)
​भाषा एकता दिवस