नयाँ दिल्ली: ३ जूनका दिन भारतको इतिहास र भूगोल को बदल्ने दिनको रूपमा इतिहासमा प्रविष्ट गरिएको छ। १९४७ मा आजको दिन, ब्रिटिश राज अन्तर्गत भारतका अन्तिम भाइसराय लर्ड माउन्टबेटनले देशको विभाजनको घोषणा गरे।
पढ्नुहोस् अरु के भयो~
१८१८: भारतमा ब्रिटिस र मराठा सङ्घबिचको मराठा युद्ध समाप्त भयो।
१८३३: चौथो राष्ट्रिय अश्वेत सम्मेलन फिलाडेल्फियामा आयोजना गरियो।
१८४४: आधुनिक हिन्दी साहित्यका शीर्ष निर्माताहरूमध्येका एक बालकृष्ण भट्टको जन्म।
१८५१: इतिहासमा पहिलो पटक बेसबल खेलाडीहरूले वर्दी (युनिफर्म) पहिरिए।
१८५६: कलेन ह्विपलले पेच (स्क्रु) बनाउने मेसिनको पेटेन्ट गराए।
१८६१: अमेरिकी गृहयुद्धको पहिलो जमिनि लडाइँ: आधुनिक पश्चिम भर्जिनियाको फिलिप्पीमा युनियन सेनाले कन्फेडेरेसीलाई पराजित गर्यो।
१८६४: जनरल रोबर्ट ई. लीले कोल्ड हार्बरको युद्धमा अमेरिकी गृहयुद्धको आफ्नो अन्तिम विजय प्राप्त गरे।
१८७१: जेसी जेम्स र उनको गिरोहले कोरीडन, आयोवाको ओबोकॉक बैङ्कबाट १५,००० डलर लुटे।
१८६७: भारतका प्रसिद्ध शिक्षाविद्, राजनेता, समाज सुधारक, न्यायविद् एवं लेखक हरविलास शारदाको जन्म।
१८८६: युगान्डाको नामगोन्गोमा २४ जना इसाई धर्मावलम्बीहरूलाई ज्युँदै जलाएर मारियो।
१८९२: लिभरपुल फुटबल क्लबको स्थापना भयो।
१८९५: प्रसिद्ध राजनीतिज्ञ, कूटनीतिज्ञ एवं विद्वान के. एम. पणीक्करको मैसुर (कर्नाटक) मा जन्म।
१८९९: ५० वर्ष ३२० दिनको उमेरमा डब्ल्यु. जी. ग्रेसको टेस्ट क्रिकेट खेलको अन्तिम दिन थियो।
१९०१: ज्ञानपीठ पुरस्कारका प्रथम विजेता महाकवि जी शङ्कर कुरूपको जन्म।
१९०६: बेल्जियमका राजा लियोपोल्ड द्वितीयले कङ्गोलाई आफ्नो निजी सम्पत्ति घोषणा गरे।
१९१५: ब्रिटिस सरकारले रवीन्द्रनाथ टैगोरलाई ‘नाइटहुड’ को उपाधिद्वारा सम्मानित गर्यो।
१९१८: महात्मा गान्धीको अध्यक्षतामा इन्दौरमा ‘हिन्दी साहित्य सम्मेलन’ को आयोजना गरियो।
१९२४: तमिलनाडुका पाँच पटक मुख्यमन्त्री बनेका एम. करुणानिधिको जन्म।
१९२९: भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञ एवं गुजरातका भूतपूर्व मुख्यमन्त्री चिमनभाई पटेलको जन्म।
१९३०: पूर्व ट्रेड युनियन नेता, राजनेता, पत्रकार एवं भारतका पूर्व रक्षामन्त्री जर्ज फर्नान्डिसको जन्म।
१९४१: भारतकी प्रसिद्ध महिला न्यायाधीश रुमा पालको जन्म।
१९४३: संयुक्त राष्ट्र सङ्घले राहत र पुनर्वास प्रशासन (यूएनआरआरए) को स्थापना गर्यो।
१९४७: ब्रिटिस राजमा भारतका आखिरी भाइसराय लर्ड माउन्टबेटनले भारत विभाजनको घोषणा गरे।
१९५९: सिङ्गापुरलाई आत्म-शासकीय राज्य (सेल्फ गभर्निङ स्टेट) घोषित गरियो।
१९७२: देशको पहिलो आधुनिक युद्धपोत ‘नीलगिरी’ लाई तत्कालीन प्रधानमन्त्री इन्दिरा गान्धीले जलावतरण गरिन्।
१९७४: बिहारका मुख्यमन्त्री एवं स्वतन्त्रता सेनानी कृष्ण बल्लभ सहायको निधन।
१९७६: प्रसिद्ध राजनीतिज्ञ एवं डेनमार्कका सामाजिक डेमोक्र्याट्स नेता विगो क्याम्पम्यानको निधन।
१९८५: भारत सरकारले हप्तामा पाँच दिन कार्य गर्ने कार्यप्रणाली (फाइभ-डे विक) सुरु गर्यो।
१९९४: समाज सेवाको क्षेत्रमा सन् १९६४ मा भारत सरकारद्वारा पद्मभूषणबाट सम्मानित त्रिभुवनदास कृषिभाई पटेलको निधन।
१९९९: हाभरक्राफ्ट विमानका आविष्कारक क्रिस्टोफर ककरेलको निधन।
२००४: केन फोर्ड नासाको अन्तरिक्ष खोज प्यानलको नेतृत्वकर्ता बने।
२००५: फ्रान्सले सुरक्षा परिषद्मा भारतको दाबेदारीलाई पुनः समर्थन गर्यो।
२००६: मोन्टेनेग्रोद्वारा स्वतन्त्रताको औपचारिक घोषणा गरिएसँगै सर्बिया र मोन्टेनेग्रोको सङ्घ समाप्त भयो।
२००८: तेलङ्गना राष्ट्र समितिका अध्यक्ष के. चन्द्रशेखर रावद्वारा उपनिर्वाचनमा पराजय भोगेपछि आफ्नो पदबाट राजीनामा।
२००८: भारतमा केन्द्र सरकारले सिमेन्ट निर्यातमा दिइँदै आएको रिफन्ड सुविधा फिर्ता लियो।
२००८: जापानी प्रयोगशालासहित अमेरिकी अन्तरिक्ष एजेन्सी नासाको डिस्कवरी यान अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशन पुग्यो। वैज्ञानिकहरूले सौर्यमण्डल बाहिर अहिलेसम्मकै सबैभन्दा सानो ग्रह फेला पारे।
२०११: हरियाणाका कुशल राजनीतिज्ञ तथा तीन पटक मुख्यमन्त्री बनेका भजन लालको निधन।
२०१२: नाइजेरियाको लागोसमा भएको विमान दुर्घटनामा विमानमा सवार सबै १५२ यात्री र जमिनमा रहेका ४० जना मानिसको मृत्यु भयो।
२०१३: चीनको जिलिन प्रान्तमा एउटा पोल्ट्री फार्ममा आगलागी हुँदा ११९ जनाको मृत्यु भयो।
२०१३: अफगानिस्तानको काबुलमा भएको आत्मघाती बम विस्फोटमा १० बालबालिकासहित २० जनाको मृत्यु भयो।
२०१४: भारतका पूर्व केन्द्रीय मन्त्री गोपीनाथ मुन्डेको सडक दुर्घटनामा निधन।
२०१४: हासिम अमला दक्षिण अफ्रिकी राष्ट्रिय क्रिकेट टोलीको पहिलो गैर-श्वेत कप्तान बने।
२०१४: अमेरिकी राष्ट्रपति बराक ओबामाले युरोपमा अमेरिकी सैनिक तैनाथी बढाउनका लागि १ अरब डलरको कोष योजना घोषणा गरे।
२०१५: घानाको अक्रामा एउटा पेट्रोल पम्प विस्फोट हुँदा २०० जनाको मृत्यु भयो।
२०१५: डा. जेसी सेल्बरले ह्युस्टन मेथोडिस्ट अस्पतालमा विश्वकै पहिलो आंशिक खप्पर र टाउकोको छालाको प्रत्यारोपण गरे।
२०१७: रक क्लाइम्बर एलेक्स होनोल्डले योसेमाइट नेशनल पार्कमा अवस्थित ‘एल क्यापिटन’ को पहिलो पटक बिना कुनै सुरक्षा उपकरण (फ्री सोलो) आरोहण गरे (जसलाई सन् २०१८ को सर्वश्रेष्ठ डकुमेन्ट्री फिल्म “फ्री सोलो” मा देखाइएको छ)।
२०१८: पूर्वी ट्युनिसियाको तटमा नाउ पल्टिँदा कम्तीमा ४८ जना आप्रवासीको मृत्यु भयो।
२०१८: थाइल्यान्डको सोङ्खला प्रान्तमा एउटा मृत ह्वेल माछा भेटियो, जसको पेटमा १७ पाउन्ड (८० वटा) प्लास्टिकका टुक्राहरू पाइएका थिए।
२०१८: ग्वाटेमालाको फ्युगो ज्वालामुखी विस्फोट हुँदा कम्तीमा ११० जनाको मृत्यु भयो, ३३२ बेपत्ता भए र ३,१०० भन्दा बढी मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सारियो।
२०१९: फोर्ब्स पत्रिकाले जे-जेडलाई विश्वकै पहिलो अर्बपति र्यापर घोषणा गर्यो।
२०१९: सुडानी सेनाले खार्तूममा प्रदर्शनकारीहरूमाथि आक्रमण गर्यो, जसमा १०० जना मारिए र केही शवहरू नील नदीमा फ्याँकिएका कारण अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा यसको निन्दा भयो।
२०१९: अमेरिकी सङ्घीय सरकारका विभागहरू र काङ्ग्रेसले एप्पल, गुगल, फेसबुक र अमेजनसहितका ठुला प्रविधि कम्पनीहरू विरुद्ध एन्टि-ट्रस्ट अनुसन्धान सुरु गरे।
२०२१: डेवोन कॉनवे क्रिकेट इतिहासमा आफ्नो टेस्ट डेब्युमै दोहरा शतक बनाउने सातौँ ब्याट्सम्यान बने; लर्ड्समा इङ्गल्यान्ड विरुद्धको पहिलो टेस्टमा न्युजिल्यान्डका लागि २०० रन बनाएर उनी रन आउट भए।
२०२१: नासाका प्रशासक बिल नेल्सनले सन् २०२८ र २०३० मा शुक्र ग्रहको ‘खोई हुनुअघिको बस्न योग्य’ दुनियाँको अध्ययन गर्न दुई नयाँ मिसनको घोषणा गरे।
२०२१: अन्तरिक्ष उडानका प्रभावहरूको अध्ययन गर्नका लागि नासाले स्पेस एक्सको फाल्कन ९ रकेटमार्फत १२८ शिशु स्क्विड र ५,००० सूक्ष्म जीव अन्तर्राष्ट्रिय अन्तरिक्ष स्टेशनमा पठायो।
२०२३: मौलाना खालिद सैफुल्लाह रहमानी अल इन्डिया मुस्लिम पर्सनल ल बोर्डका नयाँ अध्यक्ष बने।
२०२३: फिलाडेल्फिया, पेन्सिलभेनियाको लिङ्कन फाइनान्सियल फिल्डमा आयोजित एड सिरनको साङ्गीतिक कार्यक्रममा ७७,९०० दर्शकले भाग लिएर उपस्थितिको रेकर्ड तोडे।
२०२४: नाइजेरियामा श्रमिक सङ्घहरू हड्तालमा उत्रिए, जसका कारण देशको बिजुली ग्रिड ठप्प भयो र विमानस्थलहरू बन्द भए; न्यूनतम पारिश्रमिकमा प्रतिमहिना २० अमेरिकी डलर वृद्धिको माग गर्दै विरोध प्रदर्शन भएको थियो।
२०२५: डेमोक्रेटिक पार्टीका ली जे-म्युङ दक्षिण कोरियाको १४औँ राष्ट्रपतिको रूपमा अचानक भएको निर्वाचनमा चुनिए।








