काठमाडौँ: ​नेपाल र भारतबीच सदियौँदेखि धार्मिक, सांस्कृतिक र सामाजिक रूपमा घनिष्ठ सम्बन्ध रहिआएको छ। खुला सिमानाका कारण दुई देशका नागरिकहरू सहजै आवतजावत गर्ने गर्दछन् र पछिल्लो समय यो मित्रतामा पर्यटनको आयाम निकै बलियो बनेर थपिएको छ। नेपाल पर्यटन बोर्डले हालै सार्वजनिक गरेको नयाँ तथ्याङ्क अनुसार यस वर्षको जुन महिनामा नेपाल भ्रमण गर्ने विदेशी पर्यटकहरूको संख्यामा ऐतिहासिक वृद्धि भएको छ। जुन महिनामा मात्रै रेकर्ड ९१,३६३ जना विदेशी पर्यटकहरू नेपाल भित्रिएका छन्। यो संख्या गत वर्षको जुन महिनाको तुलनामा १९.५ प्रतिशतले बढी हो भने कोरोना महामारी भन्दा अगाडिको वर्ष अर्थात् सन् २०१९ को जुन महिनाको तुलनामा २२ प्रतिशतले बढी हो, जसले नेपालको पर्यटन क्षेत्र पूर्ण रूपमा लयमा फर्किएको र अझ बढी गतिशील बनेको संकेत गर्दछ।
​यस वर्ष नेपाल भित्रिने कुल विदेशी पर्यटकहरूमध्ये सबैभन्दा ठूलो हिस्सा छिमेकी मुलुक भारतकै रहेको छ। काठमाडौँका स्थानीय निकाय र बालेन सरकारले गाडीको परमिट तथा कागजातमा थप कडाइ गरे तापनि भारतीय पर्यटकहरूको आगमनमा कुनै कमी आएको छैन। जुन महिनामा मात्रै भारतबाट ४१,८०९ जना पर्यटकहरू नेपाल आएका छन्, जुन कुल विदेशी पर्यटक संख्याको करिब ४५.७६ प्रतिशत हुन आउँछ। भारतपछि दोस्रो स्थानमा संयुक्त राज्य अमेरिका रहेको छ, जहाँबाट ११,८३६ जना पर्यटक नेपाल आएका छन्। त्यस्तै, नेपालसँग निकट सम्बन्धको दाबी गर्ने र पर्यटनलाई कूटनीतिक हतियारका रूपमा प्रयोग गर्ने गरेको आरोप लाग्ने गरेको छिमेकी देश चीन भने तेस्रो स्थानमा खुम्चिएको छ। जुन महिनामा चीनबाट मात्र ९,९९५ जना पर्यटक नेपाल आएका छन्। यस सूचीको चौथो स्थानमा ४,३२२ पर्यटक सहित बंगलादेश र पाँचौँ स्थानमा २,८९६ पर्यटक सहित अष्ट्रेलिया रहेका छन्।
​क्षेत्रीय आधारमा विश्लेषण गर्दा नेपाल आउने कुल पर्यटकहरूमध्ये दक्षिण एशियाली देशहरू (सार्क क्षेत्र) को हिस्सा सबैभन्दा बढी अर्थात् ५२.८२ प्रतिशत रहेको छ। यसपछि अन्य एशियाली देशहरूको हिस्सा १७.६८ प्रतिशत र अमेरिकी महाद्वीपको हिस्सा १४.३६ प्रतिशत रहेको देखिन्छ। नेपाल पर्यटन बोर्डका अनुसार यी तथ्याङ्कहरूले विश्वभरका पर्यटकहरूमाझ नेपालप्रतिको विश्वास र आकर्षण लगातार बढ्दै गएको पुष्टि गर्छ। यद्यपि, पर्यटक आगमनको यो सुखद पक्षका बीच केही चुनौतीहरू पनि सतहमा आएका छन्। नेपाल आएका धेरैजसो भारतीय पर्यटकहरूले जमीनी मार्गबाट आफ्ना सवारी साधन लिएर आउँदा भन्सार, परमिट र सडकमा विभिन्न बहानामा अवैध असुली र झन्झटको सामना गर्नुपरेको भन्दै गुनासो गरेका छन्। पर्यटन क्षेत्रको यो वृद्धिलाई दिगो बनाउनका लागि नेपालले पर्यटकहरूको सुरक्षा र सहज यात्राको अनुभवलाई थप परिष्कृत गर्नुपर्ने देखिन्छ।