नयाँ दिल्ली: ​ग्रेगोरियन पात्रोअनुसार १९ अक्टोबर वर्षको २९२औँ दिन हो। विश्व इतिहासमा आजको दिन विभिन्न साम्राज्यको उत्थान-पतन, युद्ध, राजनीतिक परिवर्तन, वैज्ञानिक खोज, साहित्यिक कृति, आर्थिक सङ्कट र महत्त्वपूर्ण ऐतिहासिक घटनाहरूसँग जोडिएको छ। १९ अक्टोबरका दिन घटेका प्रमुख ऐतिहासिक घटनाहरू, जन्मिएका तथा निधन भएका प्रसिद्ध व्यक्तित्वहरूको विस्तृत विवरण यसप्रकार छ:
​१. प्रमुख ऐतिहासिक घटनाहरू~
​सन् १६८९: रायगढ किल्लामा छत्रपति सम्भाजीकी पत्नी र उनका छोराले मुगल सम्राट औरङ्गजेबसमक्ष आत्मसमर्पण गरे र मुगल सेनाले उक्त किल्लामाथि कब्जा जमायो।
​सन् १७७४: इस्ट इन्डिया कम्पनीद्वारा भारतमा भइरहेको शासन व्यवस्था सुधारका लागि बेलायतको सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीशहरू र नयाँ काउन्सिल सदस्यहरूको टोली कोलकाता (कलकत्ता) पुग्यो।
​सन् १७८१: बेलायतका लर्ड कर्नवालिसले भर्जिनियाको योर्कटाउनमा अमेरिकी जनरल जर्ज वासिङ्टनसमक्ष आत्मसमर्पण गरे। यससँगै अमेरिकी क्रान्तिको मुख्य सैन्य अभियान तथा अमेरिकी स्वतन्त्रता सङ्ग्रामको अन्त्य भई अमेरिकाको स्वतन्त्रताको बाटो खुल्यो।
​सन् १८१२: फ्रान्सेली सम्राट नेपोलियन बोनापार्टको सेनाले मस्को (रूस) बाट आफ्नो फिर्ती (वापसी) अभियान सुरु गर्‍यो। अत्यधिक चिसो र आपूर्ति अभावका कारण यसले फ्रान्सेली सेनालाई ठूलो क्षति पुर्‍यायो।
​सन् १८१३: जर्मनीको लाइपजिगमा भएको ‘राष्ट्रहरूको युद्ध’मा नेपोलियनको सेना पराजित भयो, जसले मध्य युरोपमा फ्रान्सेली प्रभाव कमजोर बनायो।
​सन् १८४७: बेलायती लेखिका शार्लट ब्रोन्टेको प्रसिद्ध उपन्यास ‘जेन आयर’ लन्डनमा प्रकाशित भयो।
​सन् १८६४: अमेरिकी गृहयुद्धका क्रममा सिडर क्रिकको युद्धमा युनियन सेनाले कन्फेडेरेट सेनालाई पराजित गर्‍यो।
​सन् १८६६: भियना सन्धिसँग सम्बन्धित व्यवस्थाअनुसार अस्ट्रियाले भेनेतो र मान्टुआ क्षेत्र फ्रान्सलाई हस्तान्तरण गर्‍यो, जसलाई फ्रान्सले लगत्तै इटालीलाई दियो।
​सन् १९१४: प्रथम विश्वयुद्धका क्रममा बेल्जियमको यप्रेस क्षेत्रमा जर्मन सेना तथा मित्रराष्ट्रहरूबीच भीषण युद्ध सुरु भयो।
​सन् १९१५: प्रथम विश्वयुद्धका क्रममा इटाली र रुसले बुल्गेरियाविरुद्ध युद्धको घोषणा गरे।
​सन् १९२४: अब्दुल अजीजले आफूलाई मक्काका पवित्र स्थलहरूको संरक्षक घोषणा गरे।
​सन् १९३३:
​एडोल्फ हिटलरको नेतृत्वमा रहेको जर्मनी मित्र राष्ट्रहरूको सङ्गठन (लीग अफ नेसन्स / राष्ट्रसङ्घ) बाट बाहिरियो।
​बर्लिन ओलम्पिक खेलकुद आयोजक समितिले सन् १९३६ को ओलम्पिक खेलकुदमा पहिलो पटक बास्केटबललाई समावेश गर्ने घोषणा गर्‍यो।
​सन् १९४३: अमेरिकी वैज्ञानिक अल्बर्ट स्याट्ज र सेलम्यान वाक्सम्यानले रटगर्स विश्वविद्यालयमा क्षयरोग विरुद्ध उपयोगी एन्टिबायोटिक ‘स्ट्रेप्टोमाइसिन’ पहिलोपटक पृथक् गरे।
​सन् १९५०: नोबेल पुरस्कार विजेता मदर टेरेसाले कोलकातामा ‘मिसनरी अफ च्यारिटीज’ (मिशनरीज ऑफ चैरिटी) को स्थापना गरिन्।
​सन् १९५२: श्रीरामुलु पोट्टीले पृथक आन्ध्र प्रदेश राज्यको माग राख्दै आमरण अनशन सुरु गरे।
​सन् १९५४: विश्वको छैटौँ अग्लो हिमाल चोयु (८,१८८ मिटर) को शिखरमा अस्ट्रियाका आरोही हर्बर्ट टिची, सेप जोन्छ्लर र शेर्पा पासाङ दावा लामाले पहिलोपटक सफलतापूर्वक पाइला टेके।
​सन् १९७०: भारतमा बनेको पहिलो रुसी सुपरसोनिक लडाकु विमान मिग-२१ भारतीय वायुसेनामा समावेश गरियो।
​सन् १९८३: भारतीय मूलका अमेरिकी खगोल भौतिकशास्त्री डा. सुब्रह्मण्यम चन्द्रशेखरलाई अमेरिकी वैज्ञानिक प्रोफेसर विलियम फाउलरसँगै भौतिकशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार प्रदान गरियो।
​सन् १९८४: पोल्यान्डमा कम्युनिस्ट शासनका आलोचक तथा क्याथोलिक पादरी जर्जी पोपियुस्कोको गुप्तचर अधिकारीहरूद्वारा हत्या भयो।
​सन् १९८७: न्युयोर्कको हलचलपूर्ण सेयर बजार ‘वाल स्ट्रिट’ मा भारी बिक्रीका कारण ऐतिहासिक गिरावट (‘ब्ल्याक मन्डे’) आयो, जसको असर विश्वभरका सेयर बजारहरूमा पर्यो।
​सन् १९९३: बेनजिर भुट्टोले दोस्रो पटक पाकिस्तानको प्रधानमन्त्रीका रूपमा कार्यभार सम्हालिन्।
​सन् १९९४: उत्तर कोरिया र संयुक्त राज्य अमेरिकाबिच जेनेभामा कोरियाली प्रायद्वीपलाई आणविक हतियारमुक्त बनाउने ऐतिहासिक सम्झौतामा हस्ताक्षर भयो।
​सन् २००३: पोप जोन पोल द्वितीयले मदर टेरेसालाई ‘धन्य’ घोषणा गरे, जुन सन्त उपाधि दिने प्रक्रियाको पहिलो चरण हो। (मदर टेरेसालाई सन् १९७९ मा नोबेल शान्ति पुरस्कार र सन् २०१६ मा सन्त घोषणा गरिएको थियो।)
​सन् २००४:
​चीनले आफ्नो पहिलो व्यावसायिक मौसम उपग्रह प्रक्षेपण गर्‍यो।
​सू विन म्यानमारका नयाँ प्रधानमन्त्री बने।
​समाजसेवा संस्था ‘केयर इन्टरनेसनल’ का लागि कार्यरत बेलायती सामाजिक कार्यकर्ता मार्गेरेट हासनको इराकमा अपहरण भयो।
​सन् २००५: इराकका पूर्व राष्ट्रपति सद्दाम हुसेनविरुद्ध बगदादमा अदालतको सुनुवाइ सुरु भयो।
​सन् २०१२: लेबनानको राजधानी बेरुतमा भएको भीषण बम विस्फोटमा आठ जनाको मृत्यु र ११० जना घाइते भए।
​सन् २०१६: अमेरिकी राष्ट्रपतीय बहका क्रममा डोनाल्ड ट्रम्पले चुनावको परिणाम स्वीकार गर्ने वा नगर्ने विषयमा स्पष्ट प्रतिबद्धता नजनाउँदा विवाद सिर्जना भयो।
​सन् २०१९: युरोपेली सङ्घबाट बाहिरिने (Brexit) सम्झौताबारे छलफल गर्न सन् १९८२ को फकल्यान्ड युद्धपछि पहिलोपटक शनिबार बेलायती संसद्को विशेष बैठक बस्यो।
​सन् २०२५: पेरिसस्थित विश्वप्रसिद्ध लुभ्र सङ्ग्रहालयको ‘एपोलो ग्यालरी’ बाट फ्रान्सेली राजपरिवारका आठवटा ऐतिहासिक बहुमूल्य गहना चोरी भए।
​२. १९ अक्टोबरमा जन्मिएका प्रमुख व्यक्तित्वहरू~
​सन् १६८८: विलियम डडेल – म्यासाचुसेट्सका औपनिवेशिक गभर्नर।
​सन् १७८४: ली हान्ट – बेलायती कवि तथा निबन्धकार।
​सन् १८७०: मातङ्गिनी हजरा – भारतकी प्रसिद्ध महिला क्रान्तिकारी तथा स्वतन्त्रता सेनानी।
​सन् १८८७: सारङ्गधर दास – प्रसिद्ध स्वतन्त्रता सेनानी।
​सन् १९०३: आर. सी. बोराल – हिन्दी फिल्मका प्रसिद्ध सङ्गीतकार।
​सन् १९१०: सुब्रह्मण्यम चन्द्रशेखर (एस. चन्द्रशेखर) – भारतीय-अमेरिकी नोबेल पुरस्कार विजेता खगोल भौतिकशास्त्री।
​सन् १९११: मजाज – उर्दूका प्रसिद्ध शायर।
​सन् १९२०: पाण्डुरङ्ग शास्त्री अठावले – भारतका प्रसिद्ध दार्शनिक, आध्यात्मिक गुरु तथा समाज सुधारक।
​सन् १९२३: भोलाशङ्कर व्यास – बनारसका प्रसिद्ध साहित्यकार।
​सन् १९२९: निर्मला देशपाण्डे – गान्धीवादी विचारधाराकी प्रसिद्ध सामाजिक कार्यकर्ता।
​सन् १९३१: जोन ले कारे – प्रसिद्ध बेलायती जासुसी उपन्यासकार।
​सन् १९६१: सनी देओल (अजय सिंह) – हिन्दी चलचित्रका प्रसिद्ध अभिनेता।
​सन् १९६२: इभान लेन्डल – विश्वका भूतपूर्व नम्बर एक टेनिस खेलाडी।
​सन् २००२: दिव्यांश सिंह पंवार – भारतीय अन्तर्राष्ट्रिय निशानेबाज (शुटर)।
​३. १९ अक्टोबरमा निधन भएका प्रमुख व्यक्तित्वहरू~
​सन् १९७१: रामअवध द्विवेदी – प्रसिद्ध साहित्यकार।
​सन् १९९५: कुमारी नाज – हिन्दी फिल्मकी चर्चित अभिनेत्री।
​सन् २००५: जोन बोस्को जसौकी – भारतीय राजनीतिज्ञ।