​पाक्योङ: सिक्किमको पाक्योङस्थित डीडीएमए नियन्त्रण कक्षमा आज ग्रामीण निर्देशिका अधिकारी र फिल्ड कर्मचारीहरूका लागि ‘जिल्ला जनगणना हातेपुस्तिका’ (डीसीएचबी) को तयारी सम्बन्धी एक दिवसीय तालिम कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ। पाक्योङ जिल्लाका विभिन्न चार्ज कार्यालय र राजस्व ब्लकका फिल्ड कर्मचारी, प्राविधिक सहायक, मल्टि-टास्किङ स्टाफ र अधिकारीहरूको उपस्थिति रहेको यस कार्यक्रममा अतिरिक्त जिल्ला अधिकारी (मुख्यालय) सबिन्द्र राई र भू-राजस्व तथा विपद् व्यवस्थापन विभागका उप-निर्देशक सुवास ढकालको विशेष उपस्थिति रहेको थियो।
​सन् १९५१ को जनगणना देखि निरन्तर प्रकाशित हुँदै आएको जिल्ला जनगणना हातेपुस्तिका एउटा महत्त्वपूर्ण सन्दर्भ दस्तावेज हो, जसले जिल्ला, गाउँ र सहर स्तरमा जनसांख्यिकीय, सामाजिक-आर्थिक र पूर्वाधार सम्बन्धी आधिकारिक तथ्याङ्कहरू प्रदान गर्दछ। तृणमूल स्तरमा योजना तर्जुमा, प्रशासनिक कार्य र समग्र विकासका लागि यो पुस्तिका एउटा मूल्यवान स्रोतको रूपमा रहिआएको छ।
​तालिमको प्राविधिक सत्रमा सिक्किम जनगणना सञ्चालन निर्देशनालयका साङ्ख्यिकीय अन्वेषक प्रनय आचार्यले मुख्य स्रोत व्यक्तिका रूपमा जिल्ला जनगणना हातेपुस्तिकाको महत्त्व र अवधारणामाथि प्रकाश पारेका थिए। उनले विस्तृत प्रस्तुति मार्फत तथ्याङ्क सङ्कलनको विधि, रिपोर्टिङ ढाँचा र ग्रामीण निर्देशिका तयार गर्ने प्रक्रियाबारे सहभागीहरूलाई स्पष्ट पारे। सो क्रममा गाउँका आधारभूत सुविधाहरू जस्तै शिक्षा, स्वास्थ्य, खानेपानी, सरसफाइ, सञ्चार, यातायात, बैंकिङ सेवा र ऊर्जा आपूर्तिको सूचना सङ्कलन कसरी गर्ने भन्नेबारे पनि अधिकारीहरूलाई विस्तृत जानकारी दिइयो।
​अर्को प्राविधिक सत्रमा गान्तोक जनगणना सञ्चालन निर्देशनालयका साङ्ख्यिकीय अन्वेषक प्रवेश राईले ग्रामीण निर्देशिका अन्तर्गत भूमि उपयोग र सिँचाइ सम्बन्धी तथ्याङ्क सङ्कलनका प्राविधिक पक्षबारे प्रस्तुति दिएका थिए। तालिमको अन्तिम सत्रमा सहभागीहरूलाई तथ्याङ्क सङ्कलन र दस्तावेज तयार गर्ने प्रक्रियाबारे व्यावहारिक अभ्यास गराइनुका साथै अन्तरक्रियात्मक छलफलको आयोजना गरिएको थियो, जहाँ फिल्ड कर्मचारीहरूले आफ्ना जिज्ञासाहरूको निवारण गरेका थिए।