३ नोभेम्बर: देश-दुनियाको इतिहासमा आजको दिन

IMG_aabff318-f585-4959-a09b-ae78bc5fff58

​नयाँ दिल्ली: ३ नोभेम्बरको दिन भारत र विश्वको इतिहासमा थुप्रै महत्त्वपूर्ण घटना, जन्म र ऐतिहासिक उपलब्धिका लागि चिनिन्छ।
देश-दुनियाको इतिहासमा ३ नोभेम्बरको मितिमा घटेका अन्य महत्त्वपूर्ण घटनाहरूको क्रमबद्ध विवरण यस प्रकार छ~
​६४४ ईस्वी: इस्लामका दोस्रो खलिफा हजरत उमर इब्न अल-खत्ताबललाई मदिनाको मस्जिदमा फजरको नमाजको बेला एक फारसी गुलामले विषयुक्त खन्जरले आक्रमण गरेका थिए। आक्रमणकारी एक फारसी दास (गुलाम) थिए जसको नाम अबू लुलुआ (फिरोज) थियो। ऐतिहासिक स्रोतहरूका अनुसार, अबू लुलुआको आफ्नै अरब स्वामी अल-मुगिरा इब्न शुबासँग कर वा ज्यालालाई लेकर विवाद थियो। उनी आफ्नो गुनासो लिएर खलिफा उमरसमक्ष गएका थिए, तर न्याय नपाएको कारण रिसाएर उनले यो कदम उठाएका थिए।
​१३९४: १७ सेप्टेम्बर १३९४ मा फ्रान्सका सम्राट चाल्र्स छैठौंले यहूदीहरूलाई फ्रान्सबाट आफ्नै सम्पत्ति बेचेर देश छाड्नका लागि एक निश्चित समयसीमा दिएका थिए। यस दिन यो आदेशलाई पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन गरी यहूदीहरूलाई सुरक्षा घेराभित्र राखेर फ्रान्सेली सीमाबाहिर पठाउन थालिएको थियो।
​१४९३: आफ्नो दोस्रो समुद्री यात्राको क्रममा इटालेली खोजकर्ता क्रिस्टोफर कोलम्बसले क्यािबियन सागरमा अवस्थित डोमिनिका टापु पत्ता लगाए। त्यस दिन आइतबार परेकाले उनले ल्याटिन शब्द ‘डोमिनिका’ (जसको अर्थ ‘प्रभुको दिन’ वा आइतबार हुन्छ) को नामबाट यस टापुको नाम डोमिनिका राखे।
​१६५५: इङ्गल्याण्ड (ओलिभर क्रोमवेलको नेतृत्वमा) र फ्रान्स (राजा लुई चौधौं र कार्डिनट माजारेनको नेतृत्वमा) ले वेस्टमिन्स्टरको सन्धिमा हस्ताक्षर गरेका थिए। दुवै देशले एक-अर्कासँगको व्यापारिक सम्बन्ध पुनस्र्थापना गरे र समुद्री व्यापारमा आएका अवरोधहरू कम गर्न सहमत भए।
​१७६२: बेलायत र स्पेनबीच पेरिसको सन्धि भयो।
​१७९६: जोन एडम्स अमेरिकाको दोस्रो राष्ट्रपतिमा निर्वाचित भए। यो अमेरिकाको इतिहासको पहिलो यस्तो चुनाव थियो, जसमा राजनीतिक दलहरूबीच सीधा प्रतिस्पर्धा भएको थियो। यो चुनाव फेडरलिस्ट पार्टीका जोन एडम्स र डेमोक्रेटिक-रिपब्लिकन पार्टीका थोमस जेफरसनबीच भएको थियो।
​१८५७: भारतको प्रथम स्वतन्त्रता संग्रामको समयमा ब्रिटिश हुकुमतले क्रान्तिकारी नाना साहब पेशवा (नानाराव) को मथुरामा अवस्थित सम्पत्ति (हवेली र बगैँचा) पूर्ण रूपमा ध्वस्त पार्ने क्रूर आदेश जारी गरेको थियो।
​१८६९: क्यानडामा ह्यामिल्टन फुटबल क्लबको गठन गरिएको थियो। यो क्लबलाई पछि क्यानाडाली फुटबलको इतिहासको सबैभन्दा पुरानो र आधारभूत टोलीहरूमध्ये एक मानियो। ह्यामिल्टन फुटबल क्लबले आफ्नो पहिलो रेकर्ड गरिएको खेल १८ डिसेम्बर १८६९ मा १३औँ बाटेेलियन (हाल द रोयल ह्यामिल्टन लाइट इन्फ्री) विरुद्ध खेलेको थियो।
​१९०३: पानामाले कोलम्बियाबाट आफ्नो स्वतन्त्रताको घोषणा गर्यो। पानामा पहिले कोलम्बिया (ग्रान कोलम्बिया) को हिस्सा थियो, तर भौगोलिक दूरी र प्रशासनिक मतभेदका कारण त्यहाँ अलगावको माग बढ्दै गएको थियो।
​१९११: स्विस रेस कार चालक र इन्जिनियर लुई सेभरोले तथा जनरल मोटर्सका संस्थापक विलियम सी. डुरन्टले डेट्रायत, मिसिगन (संयुक्त राज्य अमेरिका) मा सेभरोले मोटर कार कम्पनीको सुरुवात गरेका थिए। यो आज अमेरिकी अटोमोबाइल कम्पनी जनरल मोटर्सको एक प्रमुख ब्रान्ड हो।
​१९३८: आसामका स्वतन्त्रता सेनानी तथा पछि राज्यका प्रथम मुख्यमन्त्री लोकप्रिय गोपीनाथ बरदलैको आग्रहमा ‘आसाम हिन्दी प्रचार समिति’ को स्थापना भयो। भारतरत्न लोकप्रिय गोपीनाथ बरदलै यस समितिका संस्थापक अध्यक्ष बने। पछि गएर यस संस्थाको नाम परिवर्तन गरी ‘आसाम राष्ट्रभाषा प्रचार समिति’ राखियो। यो संस्था आसाममा प्राथमिकदेखि स्नातक तहसम्म विभिन्न हिन्दी परीक्षा (जस्तै परिचय, प्रथमा, प्रवेशिका, प्रबोध, विशारद र प्रवीण) सञ्चालन गर्दछ।
​१९४८: भारतका पहिलो प्रधानमन्त्री पण्डित जवाहरलाल नेहरूले पेरिसमा आयोजित संयुक्त राष्ट्रसंघीय महासभाको सत्रलाई सम्बोधन गरे। यो स्वतन्त्र भारतको तर्फबाट संयुक्त राष्ट्रसंघमा दिइएको पहिलो औपचारिक भाषण थियो। उनले भारत सरकार र जनताको तर्फबाट संयुक्त राष्ट्रसंघका सिद्धान्त र उद्देश्यहरूप्रति पूर्ण प्रतिबद्धता व्यक्त गरे।
​१९५७: सोभियत संघले ‘स्पुतनिक २’ अन्तरिक्ष यान प्रक्षेपण गर्‍यो र ‘लाइका’ नामक कुकुरलाई अन्तरिक्षमा पठा, जसले अन्तरिक्षमा पुग्ने पहिलो जीवित प्राणी बन्ने गौरव प्राप्त गर्‍यो।
​१९५८: सोभियत संघले काजकिस्तानको सेमिपालातिंस्क र अन्य परीक्षण स्थलहरूमा धेरै वटा परमाणु परीक्षण गर्‍यो। शीतयुद्धको दौरमा अमेरिका र सोभियत संघबीच परमाणु हतियारको होड चलेको थियो, जसअन्तर्गत यो परीक्षण पनि गरिएको थियो।
​१९६२: भारत-चीन युद्धको समयमा देशको अर्थतन्त्रलाई बलियो बनाउन र युद्धको खर्च धान्न भारत सरकारद्वारा पहिलो पटक गोल्ड बन्ड योजनाको घोषणा गरिएको थियो। यसको उद्देश्य जनतासँग रहेको खेर गइरहेको सुनलाई सरकारी ढुकुटीमा भित्र्याउनु र विदेशी मुद्रा बचाउनु थियो ताकि युद्धको बेला देशको आर्थिक स्थिति सम्हाल्न सकियोस्।
​१९८८: भारतीय वायुसेनाले आगरा वायुसेना स्टेसनबाट एक प्यारासुट बाटेेलियन समूहलाई एयरलिफ्ट गरेको थियो, जसलाई इतिहासमा ‘अपरेसन क्याक्टस’ भनिन्छ। यो भारतद्वारा आफ्नो छिमेकी राष्ट्र माल्दिवलाई सशस्त्र कु (सत्तापलट) को संकटबाट बचाउनका लागि चलाइएको अति द्रुत र साहसिक सैन्य अभियान थियो।
​१९९२: अमेरिकाको राष्ट्रपति चुनावमा डेमोक्रेटिक पार्टीका बिल क्लिन्टनले तत्कालीन रिपब्लिकन राष्ट्रपति जर्ज एच. डब्लु. बुसलाई पराजित गर्दै देशको ४२औँ राष्ट्रपतिका रूपमा विजय हासिल गरे। यो जितसँगै अमेरिकामा १२ वर्षदेखि चलेको रिपब्लिकन शासन (आठ वर्ष रोनाल्ड रेगन र चार वर्ष जर्ज एच. डब्लु. बुस) समाप्त भयो।
​१९९७: जी-१५ समूहको सातौं शिखर सम्मेलन मलेसियाको राजधानी क्वालालम्पुरमा सुरु भयो। यो तीनदिने शिखर सम्मेलनमा विकासशील देशहरूबीच आर्थिक सहयोग, व्यापार र विश्वव्यापी आर्थिक चुनौतीहरूबारे छलफल गरिएको थियो।
​२०००: भारत सरकारद्वारा प्रत्यक्ष-देखि-घर (डाइरेक्ट-टू-होम/डीटीएच) प्रसारण सेवासम्बन्धी निर्णय र स्याटेलाइट संकेतहरूको ग्रहण तथा वितरणको अनुमति दिइयो। भारत सरकारको अनुमतिपछि, देशमा पहिलो व्यावसायिक डीटीएच सेवाको सुरुवात २ अक्टोबर २००३ मा ‘डिश टिभी’ द्वारा गरिएको थियो।
​२००१: अमेरिकाले आतंकवादी संगठन लश्कर-ए-तैयबा र जैस-ए-मोहम्मदमाथि प्रतिबन्ध लगायो। यसको स्थापना मार्च २००० मा मसूद अजहरद्वारा गरिएको थियो। यो संगठन मुख्यतया भारतबाट कश्मीरलाई अलग गर्ने उद्देश्यले सक्रिय रहेको छ र २००१ को भारतीय संसद हमला तथा २०१९ को पुलवामा हमलामा यसको हात रहेको छ।
​२००२: श्रीलंकाको तमिल विद्रोही संगठन एलटीटीई (लिबरेशन टाइगर्स अफ तमिल इलम) ले थाइल्याण्डको नखोम पाथोम सहरमा भएको शान्ति वार्ताबला हतियारको राजनीति छाडी मूलधारको राजनीतिमा समाहित हुने र लोकतान्त्रिक मार्ग अपनाउने ऐतिहासिक इच्छा व्यक्त गरेको थियो।
​२००३: पाकिस्तान र चीनबीच बेइजिङमा आठवटा सम्झौतामा हस्ताक्षर।
​२००४: हमिद करजईलाई आधिकारिक रूपमा अफगानिस्तानको पहिलो लोकतान्त्रिक रूपमा निर्वाचित राष्ट्रपतिका रूपमा विजयी घोषित गरियो। यो अफगानिस्तानको इतिहासमा पहिलो प्रत्यक्ष राष्ट्रपति चुनाव थियो, जुन ९ अक्टोबर २००४ मा आयोजित भएको थियो।
​२००६: भारत र बेल्जियमबीच सामाजिक सुरक्षा सम्झौता भयो। यसअन्तर्गत बेल्जियममा काम गर्ने भारतीय आप्रवासी र भारतमा काम गर्ने बेल्जियमका नागरिकहरूले दुवै देशमा एकैसाथ सामाजिक सुरक्षा (जस्तै पेन्सन वा प्रोभिडन्ट फन्ड) का लागि दोहोरो योगदान दिनुपर्दैन। यो सम्झौताले दुवै देशका कामदारहरूलाई उनीहरूको कामको बदलामा सामाजिक सुरक्षा लाभ र पेन्सनको ग्यारेन्टी गर्दछ। यो भारतद्वारा कुनै युरोपेली देशसँग हस्ताक्षर गरिएको सुरुवाती महत्त्वपूर्ण सामाजिक सुरक्षा सम्झौताहरूमध्ये एक थियो।
​२००७: तत्कालीन राष्ट्रपति जनरल परवेज मुशर्रफले देशमा आपतकालको घोषणा गरे, जसअन्तर्गत नागरिक अधिकारहरू निलम्बन गरिए र न्यायपालिकामाथि कडा प्रहार गरियो। सर्वोच्च अदालतका प्रधानन्यायाधीश इफ्तिखार मुहम्मद चौधरीसहित ती सबै न्यायाधीशहरूलाई उनीहरूको पदबाट हटाइयो र नजरबन्द गरियो, जसले मुशर्रफको नयाँ आदेशअन्तर्गत शपथ लिन अस्वीकार गरेका थिए। साथै पाकिस्तान पिपुल्स पार्टीकी प्रमुख तथा पूर्वप्रधानमन्त्री बेनजीर भुट्टो, जो केही समयअघि स्वदेश फर्किएकी थिइन्, उनलाई आपतकालको विरोध गर्न र सभाहरू आयोजना गर्नबाट रोक्नका लागि घरमै नजरबन्द गरियो।
​२००८: भारतमा युनियन बैंक अफ इन्डियाले आफ्ना ग्राहकहरूलाई ठूलो राहत दिँदै आफ्ना ऋण ब्याजदरमा ०.५ प्रतिशत (५० आधार बिन्दु) को कटौती गरेको थियो।
​२०११: फ्रान्सको कान्स सहरमा छैटौं जी-२० शिखर सम्मेलनको सुरुवात भयो। दुई दिनसम्म चलेको यो सम्मेलनको मुख्य केन्द्रबिन्दु विश्वव्यापी अर्थतन्त्रको स्थिरता र विशेष गरी त्यसबेला युरोपमा चलिरहेको यूराेजाेन ऋण संकट थियो।
​२०१४: न्युयोर्क सिटीमा मूल विश्व व्यापार केन्द्र (जो ११ सेप्टेम्बर २००१ को आतंकवादी हमलामा ध्वस्त भएको थियो) को ठाउँमा निर्माण गरिएको नयाँ परिसरको मुख्य भवन, वान वल्ड ट्रेड सेन्टरलाई आधिकारिक रूपमा खोलियो। वान वल्ड ट्रेड सेन्टरलाई ‘फ्रिडम टावर’ पनि भनिन्छ, र यो अमेरिकाको सबैभन्दा अग्लो भवन हो।
​२०२०: विश्वभर कोरोना महामारीका कारण प्रतिबन्ध र संक्रमितको संख्या तीव्र रूपमा बढ्यो। हंगेरीले महामारीका कारण देशमा आपतकाल घोषणा गर्‍यो, जबकि यूएई र बहराइनले ‘साइनोफार्म’ खोपलाई स्वीकृति दिए।
​२०२०: भारतका तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश एस. ए. बोबडेले नागपुरमा भारतको पहिलो ई-रिसोर्स सेन्टर ‘न्याय कौशल’ र भर्चुअल कोर्टको उद्घाटन गरे।
​२०२१: भारत, अमेरिका, जापान र अष्ट्रेलिया (क्वाड देशहरू) बीच मालाबार नौसैनिक सैन्य अभ्यासको पहिलो चरण बंगालको खाडीमा सुरु भयो।
​२०२१: विश्व स्वास्थ्य संगठनले भारत बायोटेकको कोभ्याक्सिनलाई आपतकालीन प्रयोगको सूचीमा समावेश गर्न स्वीकृति दियो, जुन विश्वव्यापी स्तरमा भारतका लागि ठूलो सफलता थियो।
​२०२१: उत्तर प्रदेशको अयोध्यामा दीपोत्सवको अवसरमा १२ लाखभन्दा बढी दियो बालेर नयाँ विश्व रेकर्ड बनाइयो।
​२०२१: प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी इटाली (रोम) मा जी-२० शिखर सम्मेलन र ग्लास्गो (स्कटल्याण्ड) मा कोप-२६ जलवायु शिखर सम्मेलनको आफ्नो भ्रमण पूरा गरी ३ नोभेम्बरमा भारत फर्किए।
​२०२२: उत्तर प्रदेशको रानीपुर टाइगर रिजर्भ आधिकारिक रूपमा भारतको ५३औँ टाइगर रिजर्भ घोषित भयो।
​२०२२: इजरायली विधायी चुनावमा, लिकुड पार्टीका नेता बेन्जामिन नेतान्याहूको सत्तामा पुनरागमन भयो र तत्कालीन प्रधानमन्त्री यायर लापिडले हार स्वीकार गरे। राष्ट्रपति इसाक हर्जोगले १३ नोभेम्बर २०२२ मा बेन्जामिन नेतान्याहूलाई सरकार गठन गर्ने कार्यभार सुम्पिए।
​२०२२: पाकिस्तानको वजीराबादमा पाकिस्तान तहरीक-ए-इन्साफको ‘आजादी मार्च’ (रैली) को दौरान पूर्वप्रधानमन्त्री इमरान खानमाथि ज्यानै मार्ने हमला भयो। यस गोलीबारीमा इमरान खानको खुट्टामा गोली लाग्यो, जसपछि उनलाई उपचारका लागि लाहौरको अस्पताल लगियो। यस आक्रमणमा १ व्यक्तिको मृत्यु भयो र अन्य थुप्रै नेता तथा समर्थक घाइते भए।
​२०२३: बेङ्गलोरका १० वर्षीय विहान तल्या विकासले प्रतिष्ठित ‘वाइल्डलाइफ फोटोग्राफर अफ द इयर’ प्रतियोगितामा ‘१० वर्ष र त्यसभन्दा कम’ उमेर समूहमा यो पुरस्कार जिते। उनले बेङ्गलोरको बाहिरी इलाकामा भगवान कृष्णको एउटा मूर्तिको नजिक एउटा माकुरालाई आफ्नो क्यामेरामा कैद गरेका थिए। यस प्रतिष्ठित प्रतियोगितामा (जसलाई फोटोग्राफीको ओस्कर पनि भनिन्छ) ९५ देशबाट लगभग ५०,००० प्रविष्टिहरू आएका थिए।
​२०२३: भारतीय मूलकी लेखिका तथा अक्सफोर्ड विश्वविद्यालयमा अंग्रेजी साहित्यकी प्राध्यापक नन्दिनी दासलाई उनको पुस्तक ‘कोर्टिङ इण्डिया: इङ्गल्याण्ड, मुगल इण्डिया एण्ड द ओरिजिन अफ एम्पायर’ का लागि वर्ष २०२३ को प्रतिष्ठित ब्रिटिश एकेडेमी बुक प्राइज प्रदान गरियो।
​२०२४: स्पेनमा आएको विनाशकारी बाढीबाट प्रभावित पाइपोर्टा इलाकाको भ्रमण गर्न पुगेका स्पेनका राजा फेलिप छैठौं र प्रधानमन्त्री पेड्रो साञ्चेजको जनताले भारी विरोध गरे र उनीहरूमाथि हिलो तथा ढुङ्गा प्रहार गरे।
​२०२४: इन्डोनेसियाको फ्लोरेस टापुमा अवस्थित माउन्ट लेवोटोबी लाकी-लाकी ज्वालामुखीमा भीषण विस्फोट भयो, जसका कारण कम्तीमा १० जनाको मृत्यु भयो र ७ किलोमिटरको दायरा खाली गराइयो।
​२०२५: अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले परमाणु परीक्षणहरू पुनः सुरु गर्ने दाबी गरे र चीन तथा रूसलाई लिएर चेतावनी दिए।
​२०२५: पश्चिम बंगालमा मतदाता नामावलीको एसआईआरको घोषणापछि सीमा सुरक्षा बलले राज्यका विभिन्न इलाकाहरूबाट ३३ जना बंगलादेशी घुसपैठियालाई पक्राउ गर्‍यो।
​३ नोभेम्बरमा जन्मेका प्रसिद्ध व्यक्तिहरू~
​१६१८: औरंगजेब – भारतको छैठौं मुगल बादशाह
१६८८: महाराजा सवाई जयसिंह (द्वितीय) – जयपुर सहरका संस्थापक र महान खगोलशास्त्री
१८५२: सम्राट मेइजी – जापानका १२२औँ सम्राट, जसले आधुनिक जापानको जग बसाले
१८९०: हरिलाल जेकिसुनदास कानिया (एच. जे. कानिया) – स्वतन्त्र भारतका पहिलो प्रधानन्यायाधीश
१९००: एडोल्फ दासलेर – जर्मनीका उद्यमी र प्रख्यात स्पोर्ट्स ब्रान्ड एडिडासका संस्थापक
१९०६: पृथ्वीराज कपूर – कपूर खानदानका संस्थापक, हिन्दी चलचित्र र रंगमञ्च अभिनयका इतिहास पुरुष, जसले मुम्बईमा ‘पृथ्वी थिएटर’ स्थापना गरे।
१९३३: अमर्त्य सेन – भारतका प्रसिद्ध अर्थशास्त्री र नोबेल पुरस्कार विजेता
१९३७: लक्ष्मीकान्त (लक्ष्मीकान्त-प्यारेलाल जोडी) – हिन्दी सिनेमाका प्रसिद्ध संगीतकार।
१९४५: गर्ड मुलर – जर्मनीका महान र ऐतिहासिक फुटबल खेलाडी
१९४९: अन्ना विन्टूर – प्रख्यात फेसन म्यागजिन ‘भोग’की ग्लोबल एडिटर-इन-चीफ
१९५४: लक्ष्मीकान्त बेर्डे – हिन्दी र मराठी सिनेमाका प्रख्यात हाँस्य अभिनेता
१९५७: डल्फ लुन्डग्रेन – स्विडेनका प्रसिद्ध हलिउड एक्शन अभिनेता (चलचित्र ‘रकी ४’ फेम)
१९६२: गेब नेभेल – प्रसिद्ध भिडियो गेम कम्पनी ‘भाल्भ’का सह-संस्थापक
१९७६: मानवजित सिंह सन्धु – भारतीय बन्दुकधारी (सुटर), जो मुख्यतया ट्र्याप सुटिङका लागि चिनिन्छन्।
१९८५: मोनाली ठाकुर – बलिउडकी प्रसिद्ध पार्श्व गायिका (प्लेब्याक सिंगर)
१९९५: केन्डेल जेनर – अमेरिकाकी विश्वप्रसिद्ध सुपरमोडल र रियालिटी टिभी स्टार
​३ नोभेम्बरमा भएका प्रमुख निधन~
​३६१ ईस्वी: सम्राट कोन्स्टेन्टियस द्वितीय – प्राचीन रोमका प्रसिद्ध सम्राट
१९२६: एनी ओकले – अमेरिकाकी प्रख्यात र महान अचूक निशानेबाज
१९३६: चिदंबरम पिल्लई – तमिल भाषाका प्रसिद्ध विद्वान, स्वतन्त्रता सेनानी र प्रख्यात समाजसुधारक।
१९४७: मेजर सोमनाथ शर्मा – भारतको सर्वोच्च सैन्य सम्मान ‘परमवीर चक्र’ बाट सम्मानित हुने पहिलो भारतीय शहीद।
१९५४: हेनरी माटिस – दुनियाका सबैभन्दा प्रभावशाली र प्रसिद्ध फ्रान्सेली चित्रकारहरू (Painter) मध्ये एक।
१९७७: भगवंतराव मंडलोइ – मध्य प्रदेशका भूतपूर्व दोस्रो मुख्यमन्त्री र स्वतन्त्रता सेनानी।
१९९३: लियोन थेरेमिन – रूसका प्रसिद्ध वैज्ञानिक र दुनियाको पहिलो इलेक्ट्रोनिक वाद्ययंत्र ‘थेरेमिन’ का आविष्कारक।
१९९८: बब केन – प्रख्यात सुपरहिरो क्यारेक्टर ‘ब्याटम्यान’ सिर्जना गर्ने अमेरिकी कमिक बुक आर्टिस्ट।
२०१३: रेशमा – आफ्नै जादुई स्वरका लागि प्रसिद्ध भारत-पाकिस्तानी लोकगायिका।
२०२४: क्विन्सी जोन्स – २८ ग्र्यामी पुरस्कार जित्ने अमेरिकाका महान र प्रसिद्ध संगीत निर्माता।
​३ नोभेम्बरका महत्त्वपूर्ण अवसर एवं उत्सवहरू~
​विश्व स्यान्डविच दिवस: यो दिन स्यान्डविचका आविष्कारक मानिने जॉन मोन्टागु (चौथो अर्ल अफ स्यान्डविच) को सम्मानमा मनाइन्छ।
अन्तर्राष्ट्रिय बायोस्फेयर रिजर्भ दिवस: यो प्रकृति र जैविक विविधताको संरक्षणप्रति जनचेतना फैलाउन मनाइन्छ।
राष्ट्रिय गृहिणी दिवस: यो दिन गृहणीहरूको योगदान र उनीहरूको कडा परिश्रमलाई सम्मान दिन मनाइन्छ।

About Author

Advertisement