नयाँ दिल्ली: इतिहासमा ३० अप्रिलको मिति एक महत्वपूर्ण र भयावह मोडका रूपमा अभिलेखित छ। यही दिन सन् १९४५ मा जर्मनीका तानाशाह एडोल्फ हिटलरले द्वितीय विश्वयुद्धको अन्तिम चरणमा आत्महत्या गरेका थिए।‎बताइन्छ कि जब सोभियत सेनाले बर्लिन सहरलाई चारैतिरबाट घेरेको थियो, तब हिटलरले आफ्नो भूमिगत बंकरमा आफैंलाई गोली हानेर आत्महत्या गरेका थिए। उनीसँगै उनकी पत्नी इभा ब्राउनले पनि आत्महत्या गरिन्। यो बंकर जमिनबाट करिब ५० फिट तल अवस्थित थियो, जहाँ हिटलरले आफ्नो जीवनका अन्तिम दिनहरू बिताएका थिए।‎द्वितीय विश्वयुद्धका क्रममा हिटलरका नीतिहरूले संसारलाई गहिरो संकटमा पारेका थिए। विशेष गरी यहूदीहरूमाथि सञ्चालन गरिएको उनको नरसंहार अभियानले मानव इतिहासमा अमिट कालो दाग छोडेको छ।‎हिटलरको मृत्युसँगै नाजी शासनको अन्त छिट्टै नजिक आयो र युरोपमा युद्ध समाप्त हुने प्रक्रिया सुरु भयो। ३० अप्रिल आज पनि यस कुराको स्मरण गराउँछ कि सत्ताको दुरुपयोग र कट्टर विचारधाराले कसरी सम्पूर्ण संसारलाई विनाशतर्फ धकेल्न सक्छ।‎महत्वपूर्ण घटनाक्रम~‎१५९८ – अमेरिकामा पहिलो पटक रंगमञ्चको आयोजना गरियो।‎१७८९ – जर्ज वासिङ्टन सर्वसम्मतिले अमेरिकाका पहिलो राष्ट्रपति निर्वाचित भए।‎१९०८ – खुदीराम बोस र प्रफुल्ल चाकीले मुजफ्फरपुरमा किङ्सफोर्डका मजिस्ट्रेटलाई मार्ने उद्देश्यले बम प्रहार गरे, तर दुई निर्दोष व्यक्तिको मृत्यु भयो।‎१९४५ – जर्मन तानाशाह हिटलर र उनकी पत्नी इभा ब्राउनले आत्महत्या गरे।‎१९७३ – अमेरिकाका राष्ट्रपति रिचर्ड निक्सनले राष्ट्रपतिको हैसियतमा वाटरगेट काण्डको जिम्मेवारी स्वीकार गरे, यद्यपि उनले आफू व्यक्तिगत रूपमा जिम्मेवार नभएको बताए।‎१९७५ – भियतनाम युद्ध समाप्त भयो। तीन दिनका राष्ट्रपति दुओङ भान मिन्हले आफ्ना सेनालाई आत्मसमर्पण गर्न आदेश दिए।‎१९८५ – अमेरिकी पर्वतारोही रिचर्ड डिक बास (५५ वर्ष) सगरमाथा आरोहण गर्ने सबैभन्दा बढी उमेरका व्यक्ति बने।‎१९९१ – बंगलादेशमा भीषण चक्रवातका कारण एक लाख पच्चीस हजारभन्दा बढी मानिसको मृत्यु भयो र करिब ९० लाख मानिस घरबारविहीन भए।‎१९९१ – अण्डमान द्वीपसमूहको एक निर्जन टापुमा सुप्त ज्वालामुखी विस्फोट भयो, जुन शताब्दीमै पहिलो घटना थियो।‎१९९३ – जर्मनीको ह्याम्बर्गमा एक खेलका क्रममा विश्व नम्बर एक टेनिस खेलाडी मोनिका सेलेसलाई छुरा प्रहार गरी घाइते बनाइयो।‎१९९९ – लेविन्स्की–क्लिन्टन प्रकरण सार्वजनिक गर्ने पत्रकार माइकल इशिकफलाई साप्ताहिक पत्रिका न्यूज वीकको ‘राष्ट्रिय पत्रिका पुरस्कार’ प्रदान गरियो।‎१९९९ – हिन्द महासागरको टापु कोमोरोसमा सेनाले सत्ता कब्जा गर्‍यो।‎२००० – आतंकवादसँग जुध्न सहयोगको आह्वानसहित जी–७७ शिखर सम्मेलन हवाना मा सम्पन्न भयो।‎२००१ – फिलिपिन्समा एस्ट्राडा समर्थकहरूले सत्ता पलटको प्रयास गरे।‎२००२ – पाकिस्तानमा राष्ट्रपति परवेज मुशर्रफको कार्यकाल पाँच वर्ष बढाउन जनमत संग्रह गरियो।‎२००४ – इराकको फलुजामा हिंसामा १० अमेरिकी सैनिक मारिए।‎२००५ – नेपालमा राजाका विशेष अधिकार यथावत राख्दै आपतकाल अन्त्य गरियो।‎२००६ – २०११ क्रिकेट विश्वकपको आयोजना भारतीय उपमहाद्वीपलाई प्रदान गरियो।‎२००७ – दृष्टिविहीन पाइलट माइल्स हिल्टनले विमानमार्फत आधा विश्व परिक्रमा गरी कीर्तिमान बनाए।‎२००८ – ओडिशाको बालासोर जिल्लाको चाँदीपुर समुद्रतटबाट चालकविहीन विमान ‘लक्ष्य’ को सफल परीक्षण गरियो।‎२०१० – हिन्दी चलचित्रका महान अभिनेता देव आनन्दलाई मुम्बईमा दादासाहेब फाल्के पुरस्कार प्रदान गरियो तथा प्राणलाई फाल्के आइकन सम्मान दिइयो।‎२०१७ – नेपालको सर्वोच्च अदालतकी पहिलो महिला प्रधानन्यायाधीश सुशीला कार्कीविरुद्ध महाभियोग प्रस्ताव दर्ता गरियो।‎२०१८ का प्रमुख घटनाहरू:~‎काबुल विस्फोट: अफगानिस्तानको राजधानी काबुलमा दुई ठूला विस्फोट भए, जसमा पत्रकारहरूलाई लक्षित बनाइयो।‎कन्धार आक्रमण: आत्मघाती आक्रमणमा ११ बालबालिकाको मृत्यु भयो र ५ रोमानियाली सैनिक घाइते भए।‎जम्मू–कश्मीर राजनीति: पीडीपी–भाजपा सरकारमा मन्त्रिमण्डलमा ठूलो फेरबदल गरियो, निर्मल सिंहको स्थानमा कविन्दर गुप्ता उपमुख्यमन्त्री बने।‎विश्व समाचार: टी–मोबाइल र स्प्रिन्टले २६.५ अर्ब डलरको विलयमा सहमति जनाए।‎२०२२ – जनरल मनोज पाण्डेले २९औँ थलसेना प्रमुखका रूपमा पदभार ग्रहण गरे।‎२०२३ – पञ्जाबको लुधियानाको गियासपुरा क्षेत्रमा ग्यास चुहावटका कारण तीन बालबालिकासहित ११ जनाको मृत्यु भयो।‎२०२५ – ट्रम्पले आयातित सवारीसाधनमा लगाइएको शुल्क फिर्ता लिएपछि ह्वाइट हाउसले अमेजनको शुल्क लागत योजनाको आलोचना गर्‍यो।‎इजरायलले गाजाको तथाकथित “सुरक्षित क्षेत्र” मा पुनः बमबारी गर्‍यो, जसमा ३९ प्यालेस्टिनीको मृत्यु भयो।‎पाकिस्तानविरुद्ध कारबाहीका लागि सेनालाई खुला छुट दिइयो, प्रधानमन्त्री मोदीले धेरै महत्वपूर्ण बैठकहरू गरे।‎भारत–पाक तनावका बीच संयुक्त राष्ट्रका महासचिव गुतरेसले दुवै देशका नेताहरूसँग वार्ता गरे।‎जन्म~‎१८७० – दादासाहेब फाल्के – भारतका प्रसिद्ध चलचित्र निर्माता तथा पटकथा लेखक।‎१८९६ – आनन्दमयी आमाको जन्म।‎१९०९ – आर. शंकर – भारतीय राष्ट्रिय कंग्रेसका नेता तथा केरलका पूर्व मुख्यमन्त्री।‎१९२७ – फातिमा बीबी – भारतको सर्वोच्च अदालतकी पूर्व न्यायाधीश।‎१९४९ – एन्टोनियो गुतरेस – संयुक्त राष्ट्रका नवौँ महासचिव।‎१९६६ – बिसेट्टी वेंकट सत्यवती – आन्ध्र प्रदेशकी महिला राजनीतिज्ञ।‎१९६७ – मीनाक्षी लेखी – भारतीय जनता पार्टीकी राजनीतिज्ञ।‎मृत्यु~‎१०३० – भारतका धेरै मन्दिर लुट्ने महमूद गजनवीको निधन।‎१८३७ – हरि सिंह नलवा – महाराजा रणजीत सिंहका सेनापति।‎२०११ – दोरजी खाण्डू – अरुणाचल प्रदेशका पूर्व मुख्यमन्त्री।‎२०२० – ऋषि कपूर – भारतीय चलचित्र अभिनेता तथा निर्माता।‎२०२० – चुनी गोस्वामी – प्रसिद्ध भारतीय फुटबल खेलाडी।‎२०२१ – रोहित सरदाना – भारतीय समाचार प्रस्तोता।