८ अक्टोबर: देश-दुनियाँको इतिहासमा आजको दिन

indian-air-force-day-1-768x432

​नयाँ दिल्ली: ८ अक्टोबरको इतिहास भारतीय वायुसेनाको गठनका साथै अन्य धेरै महत्त्वपूर्ण राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय घटनाहरूसँग जोडिएको छ।
आउनुहोस्, ८ अक्टोबरका केही अति महत्त्वपूर्ण घटनाहरूमा नजर हालौँ:
​१९१२: मोन्टेनेग्रोले ओटोमन (टर्की) साम्राज्यविरुद्ध युद्धको घोषणा गर्दै प्रथम बाल्कन युद्धको सुरुवात गरेको थियो। बाल्कन लिगमा बुल्गेरिया, सर्बिया, ग्रिस र मोन्टेनेग्रो समावेश थिए। मोन्टेनेग्रोले युद्धको घोषणा गरेको केही दिनपछि (१७ अक्टोबर १९१२ मा) सर्बिया, ग्रिस र बुल्गेरियाले पनि ओटोमन साम्राज्यविरुद्ध युद्धको घोषणा गरे।
​१९१९: महात्मा गान्धीले अहमदाबादबाट अंग्रेजीमा ‘यंग इन्डिया’ साप्ताहिक पत्रिकाको प्रकाशन सुरु गरेका थिए। यस पत्रिकाको मुख्य उद्देश्य अहिंसा, सत्याग्रह र राष्ट्रवादका विचारहरूको प्रचार गरी स्वतन्त्रता आन्दोलनका लागि जनमत तयार गर्नु थियो।
​१९३२: भारतीय वायुसेनाको गठन गरिएको थियो। १९४५ मा दोस्रो विश्वयुद्धमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका कारण यसलाई ‘रोयल इन्डियन एयरफोर्स’ नाम दिइएको थियो, जसलाई १९५० मा भारत गणतन्त्र बनेपछि ‘भारतीय वायुसेना’ बनाइयो।
​१९५२: लन्डन नजिकै मिडिलसेक्स (हाल ग्रेटर लन्डन) को ह्यारो एन्ड वेल्डस्टोन स्टेशनमा तीनवटा रेल एकआपसमा ठोक्किएका थिए। यो भीषण दुर्घटनामा ११२ जनाको मृत्यु भएको थियो भने ३४० भन्दा बढी घाइते भएका थिए।
​१९५७: क्याम्ब्रिया, उत्तर-पश्चिम इङ्गल्यान्डको विन्डस्केल (हाल सेलाफिल्ड) परमाणु रियाक्टर परिसरमा भीषण आगलागी हुँदा १६ घण्टामा १० टन रेडियोधर्मी इन्धन पग्लियो। रियाक्टर नम्बर १ मा नियमित ‘विग्नर रिलिज’ (ग्रेफाइटबाट सञ्चित ऊर्जालाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकाल्ने प्रक्रिया) का क्रममा तापमान अनियन्त्रित भई त्यहाँ भीषण आगलागी भएको थियो।
​१९५८: चिकित्सा जगतमा एक क्रान्तिकारी परिवर्तन आयो, जब स्विडिस सर्जन डा. आके सेनिङले स्टकहोमको करोलिन्स्का अस्पतालमा विश्वको पहिलो आन्तरिक (इम्प्लान्टेबल) पेसमेकर प्रत्यारोपण गरे। यो पेसमेकर आर्न लार्सन नामका बिरामीलाई लगाइएको थियो, जो मुटुको गम्भीर रोग (स्टोक्स-एडम्स सिन्ड्रोम) बाट पीडित थिए र उनको मुटु बारम्बार धड्किन बन्द हुन्थ्यो। यो पहिलो उपकरण स्विडिस इन्जिनियर रुने एल्मक्विस्ट (Rune Elmqvist) ले डिजाइन गरेका थिए। यो आकारमा काफी ठूलो थियो र यसलाई इपोक्सी रालबाट सिल गरिएको थियो।
​१९९६: क्यानडाको ओटावामा आयोजित एक अन्तर्राष्ट्रिय सम्मेलनमा लगभग ५० वटा देशहरू सुरुङमार्ग तथा भू-राक्षसी बारुदी सुरङ (लान्डिङ माइन्स) माथि विश्वव्यापी प्रतिबन्ध लगाउन सहमत भएका थिए। यो बैठकले अगाडि बढेर ‘ओटावा सन्धि’ को आधार राख्यो, जसलाई आधिकारिक रूपमा ‘एन्टी-पर्सनल माइन्सको प्रयोग, भण्डारण, उत्पादन र हस्तान्तरणमा प्रतिबन्ध तथा तिनको विनाशसम्बन्धी कन्भेन्सन’ का रूपमा चिनिन्छ।
​१९९८: भारत आधिकारिक रूपमा ‘फ्लाइट सेफ्टी फाउन्डेसन’ को सदस्य बन्यो। यो संस्था विश्वभर उड्डयन सुरक्षालाई प्रवर्द्धन गर्न र हवाई यात्रालाई सुरक्षित बनाउन काम गर्दछ। भारत यसको सदस्य बन्नु देशको नागरिक उड्डयन क्षेत्रमा सुरक्षा मापदण्डहरूलाई वैश्विक स्तरमा मजबुत बनाउने तर्फ एक ठूलो कदम थियो।
​२०००: वोजोस्लाभ कोस्टुनिकाले युगोस्लाभियाको राष्ट्रपति रूपमा शपथ लिएका थिए, जसबाट स्लोबोदान मिलोसेविचको शासनको अन्त्य भयो।
​२०००: इजरायल, प्यालेस्टाइन र संयुक्त राज्य अमेरिका गाजा पट्टीमा भइरहेको हिंसा र तनाव कम गर्नका लागि एक त्रिपक्षीय संकट व्यवस्थापन टोली गठन गर्न सहमत भएका थिए।
​२००१: इटालीको मिलानस्थित लिनेट विमानस्थलमा स्क्यान्डिनेभियन एयरलाइन्स (एसएएस) को फ्लाइट ६८६ (म्याकडोनेल डग्लस एमडी-८७ जो कोपेनहेगन जाँदै थियो) र एक सानो सेसना सिटेशन सीजे-२ बिजनेश जेट (जो पेरिस जाँदै थियो) बाक्लो कुहिरोका कारण रनवेमा एकआपसमा ठोक्किएका थिए। यस दुर्घटनामा दुवै विमानमा सवार सबै ११४ जना (यात्री र चालक दल) तथा जमिनका ४ कर्मचारी गरी कुल ११८ जनाको मृत्यु भएको थियो।
​२००२: पाकिस्तानले आफ्नो मध्यम दूरीको ब्यालिस्टिक मिसाइल ‘शाहीन-१’ को सफल पुन:-परीक्षण गरेको थियो। शाहीन-१ मिसाइलको प्रहार क्षमता लगभग ७५० किलोमिटर छ। यो परम्परागत र आणविक दुवै प्रकारका हतियार लैजान पूर्ण रूपमा सक्षम छ।
​२००३: टोकियोमा आयोजित मिस इन्टरनेसनल प्रतियोगितामा मिस भेनेजुएला गोजेदोर एजुआले उपाधि हात पारिन्। साथै २००३ को नोबेल शान्ति पुरस्कार इरानकी शिरिन इबादीलाई दिने घोषणा गरियो।
​२००४: भारतीय गहुँमा मोन्सान्टोको पेटेन्ट रद्द गरियो। शान्तिको नोबेल पुरस्कार केन्याकी पर्यावरणविद् वाङ्गारी माथाईलाई प्रदान गरियो।
​२००५: पाकिस्तान र कास्मिरमा आएको भीषण भूकम्पका कारण ७४,००० भन्दा बढी मानिसले ज्यान गुमाएका थिए (जसमा भारतीय कास्मिर र अन्य क्षेत्रका लगभग १,३६० देखि १,४०० मानिस समावेश थिए)। यसको केन्द्रविन्दु पाकिस्तानको मुजफ्फराबाद नजिकै थियो।
​२००६: लखनउको राज्य सूचना केन्द्रमा व्यङ्ग्यकार महेश चन्द्र द्विवेदीको पुस्तक “प्रिय अप्रिय प्रशासनिक प्रसंग” को विमोचन वरिष्ठ नेता केशरी नाथ त्रिपाठीद्वारा गरियो।
​२००६: कुवेतको एक आधिकारिक प्रतिवेदनमा यो जानकारी सार्वजनिक भएको थियो कि कुवेतलाई १९९०-१९९१ को इराकी आक्रमण र कब्जाको क्षतिपूर्तिको रूपमा इराकबाट कुल ११.२ अर्ब डलर रकम प्राप्त भएको थियो।
​२००६: जमैकाका सूचना मन्त्री कोइन क्याम्पबेलले एक राजनीतिक चन्दा विवादपछि आफ्नो पदबाट राजीनामा दिएका थिए।
​२००६: हंगेरीको देब्रेकेन शहरमा आयोजित पहिलो ‘आईएएएफ वर्ल्ड रोड रनिङ च्याम्पियनसिप’ एक ऐतिहासिक खेलकुद आयोजना थियो। यो पहिलो च्याम्पियनसिपमा धावकहरूले २० किलोमिटरको सडक दौडमा भाग लिएका थिए। यसपछिका संस्करणहरूमा यसलाई परिवर्तन गरेर हाफ म्याराथन (२१.०९७ किमी) गरियो। इरिट्रियाका महान धावक जेरेसनाई तादेसेले ५६ मिनेट०१ सेकेन्डको समयका साथ स्वर्ण पदक जितेका थिए। त्यस्तै नेदरल्यान्ड्सकी लोर्ना किपलागाटले १ घण्टा ०३ मिनेट २१ सेकेन्डको समय निकालेर महिलातर्फ स्वर्ण पदक आफ्नो नाम गरिन्, जुन त्यस समयको विश्व रेकर्ड थियो।
​२००७: बंगलादेशको एक विशेष अदालतले भ्रष्टाचारको मामिलामा पूर्व गृहमन्त्री मोहम्मद नसिमलाई १३ वर्षको कठोर कारावासको सजाय सुनाएको थियो। उनलाई आफ्नो आम्दानीको ज्ञात स्रोतभन्दा बढी सम्पत्ति आर्जन गरेको र सम्पत्तिको विवरण लुकाएकोमा दोषी पाइएको थियो।
​२००८: अमेरिकाका राष्ट्रपति जर्ज डब्ल्यु. बुसले भारत-अमेरिका नागरिक आणविक सम्झौता (१२३ समझौता)लाई लागू गर्ने ऐतिहासिक विधेयकमा हस्ताक्षर गर्ने प्रक्रिया अगाडि बढाए।
​२००८: टाटा मोटर्सले आधिकारिक रूपमा पश्चिम बंगालको सिङ्गुरबाट आफ्नो महत्त्वाकांक्षी ‘न्यानो कार’ परियोजना पूर्ण रूपमा हटाउने र राज्यबाट बाहिरिने निर्णय गर्यो।
​२००८: माल्दिभ्समा ऐतिहासिक लोकतान्त्रिक राष्ट्रपतीय निर्वाचनको पहिलो चरण सम्पन्न भयो।
​२००८: नेपालको लुक्ला विमानस्थल (सगरमाथा नजिकै) मा यती एयरलाइन्सको एक यात्री विमान दुर्घटनाग्रस्त भयो, जसमा सवार १९ जनामध्ये १८ जनाको मृत्यु भयो। मृतकहरूमा १२ जना जर्मन नागरिक पनि थिए।
​२००९: विश्व बैंकले इन्दिरा गान्धी राष्ट्रिय मुक्त विश्वविद्यालय (इग्नू)लाई वातावरणमैत्री कृषिलाई प्रवर्द्धन गर्न र साना किसानहरूलाई मद्दत गर्न ‘इनोभेशन्स इन टेक्नोलोजी मेडिएटेड लर्निङ’ नामक परियोजनामा अनुसन्धान गर्न १.०४ करोड रुपैयाँको अनुसन्धान अनुदान हस्तान्तरण गर्यो।
​२००९: कुवेतमा भारतको दूतावास र भारतीय पर्यटन कार्यालयद्वारा ‘इन्क्रिडिबल इन्डिया’ अभियानअन्तर्गत हेल्थ टुरिजम (स्वास्थ्य पर्यटन) लाई प्रवर्द्धन गर्न एक विशेष रोड शोको आयोजना गरियो।
​२००९: नासाले चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुवमा रहेको क्याबियस क्रेटरमा एलक्रॉस (लुनार क्रेटर अब्जर्भेसन एन्ड सेन्सिङ स्याटेलाइट) अन्तरिक्षयानलाई दुर्घटनाग्रस्त गरायो, जसबाट त्यहाँ पानी (बरफ) को उपस्थिति पुष्टि भयो।
​२००९: जर्मन लेखिका हर्टा मुलरलाई सन् २००९ को साहित्यतर्फको नोबेल पुरस्कार प्रदान गर्ने घोषणा गरियो।
​२००९: अफगानिस्तानको राजधानी काबुलस्थित भारतीय दूतावास बाहिर एक भीषण आत्मघाती कार बम विस्फोट भयो। यस आतंकवादी हमलामा १७ जनाको मृत्यु भयो र ८० भन्दा बढी घाइते भए। आतंकवादी संगठन तालिवानले यस हमलाको जिम्मेवारी लिएको थियो।
​२००९: पोल्यान्डका राष्ट्रपति लेक काचिन्स्कीले उनी युरोपेली संघको ऐतिहासिक ‘लिस्बन सन्धि’मा हस्ताक्षर गर्न पूर्ण रूपमा तयार रहेको महत्त्वपूर्ण घोषणा गरे। अर्कोतर्फ, चेक गणतन्त्रका राष्ट्रपति वाक्लाव क्लाउसले यस सन्धिमा तुरुन्त हस्ताक्षर गर्न अस्वीकार गरे। उनले चेक नागरिकहरूको सम्पत्तिसँग जोडिएका कानुनी अधिकार र सार्वभौमसत्ताको रक्षाका लागि सन्धिमा केही विशेष संशोधन र छुटको माग राखेका थिए। लिस्बन सन्धिको उद्देश्य युरोपेली संघको कार्यप्रणालीलाई अझ बढी लोकतान्त्रिक, कुशल र वैश्विक स्तरमा मजबुत बनाउनु थियो। पोल्यान्ड र चेक गणतन्त्र यस सन्धिमा हस्ताक्षर गर्ने अन्तिम देशहरूमा परेका थिए, जसपछि डिसेम्बर २००९ मा यो सन्धि पूर्ण रूपमा लागू हुन सक्यो।
​२००९: एरिजोनाको सेडोनामा चर्चित प्रेरक वक्ता जेम्स आर्थर रेद्वारा आयोजित एक आध्यात्मिक ‘पसिना बगाउने अनुष्ठान’ का क्रममा अत्यधिक गर्मी र डिहाइड्रेशनका कारण दुई जनाको मृत्यु भयो र धेरैलाई अस्पताल भर्ना गरियो।
​२०१०: अफगानिस्तानको कुन्दुज प्रान्तको एक मस्जिदमा भीषण बम विस्फोट भयो। यस आत्मघाती हमलामा त्यहाँका गभर्नर मोहम्मद उमर सहित कम्तीमा १६ जनाको मृत्यु भएको थियो।
​२०१०: प्यालेस्टिनी क्षेत्रको हेब्रोन शहरमा इजरायली सेनाले रातभर ठूलो सैन्य कारबाही गर्यो, जसमा हमासका दुई लडाकु मारिए र धेरैलाई नियन्त्रणमा लिइयो।
​२०१०: चीनको सिन्जियाङ प्रान्तको एक कोइला खानी भासिँदा चार जना खानी कामदारको दर्दनाक मृत्यु भयो र एक जना गम्भीर घाइते भए।
​२०११: इराकको मोसुल शहरमा प्रहरी गस्ती टोलीलाई लक्षित गरी गरिएको सडक किनारको बम विस्फोटमा एक प्रहरीसहित छ जना घाइते भए।
​२०११: सुडान र दक्षिण सुडानबाट आइरहेका शरणार्थीहरूको सहयोगका लागि संयुक्त राष्ट्रसंघीय शरणार्थी उच्चायुक्त (यूएनएचसीआर)ले पश्चिमी इथियोपियामा नयाँ शरणार्थी शिविर खोल्यो।
​२०११: डार्ट्स खेलाडी ब्रेन्डन डोलनले डब्लिनमा आयोजित प्रतियोगितामा पहिलो पटक टेलिभिजनमा प्रसारित हुने “9-डार्ट गेम” खेलेर इतिहास रचे।
​२०१२: गुजरातका तत्कालीन मुख्यमन्त्री नरेन्द्र मोदीले मुख्यमन्त्रीका रूपमा ११ वर्ष पूरा गरेको अवसरमा तत्कालीन प्रधानमन्त्री मनमोहन सिंहलाई आगामी गुजरात विधानसभा निर्वाचनमा प्रत्यक्ष प्रतिस्पर्धाको चुनौती दिए।
​२०१२: भेनेजुएलाका राष्ट्रपति ह्युगो चावेजले विपक्षी नेता हेनरिक क्याप्रिल्सलाई पराजित गर्दै चौथो पटक देशको राष्ट्रपति निर्वाचन जिते, जस पश्चात राजधानी काराकासमा ठूलो उत्सव मनाइयो।
​२०१२: नाइजेरियाको माइदुगुरीमा संदिग्ध बोको हराम आतंकवादी संगठनद्वारा सैन्य टोलीमाथि गरिएको बम हमलापछि सेनाले गरेको जवाफी कारबाहीमा करिब ३५ जनाको मृत्यु भयो।
​२०१३: भौतिकशास्त्र तर्फको नोबेल पुरस्कार घोषणा: सन् २०१३ को भौतिकशास्त्रको नोबेल पुरस्कार बेलायतका पिटर हिग्स र बेल्जियमका फ्रान्स्वा एङ्ग्लर्टलाई संयुक्त रूपमा दिने घोषणा गरियो। उनीहरूलाई यो पुरस्कार उप-परमाणु कणहरूको द्रव्यमानसँग जोडिएको ‘गड पार्टिकल’ (Higgs Boson) को सिद्धान्त विकास गरेबापत दिइएको हो।
​२०१३: भारतको सर्वोच्च अदालतले एक ऐतिहासिक निर्देश जारी गर्दै केन्द्र र सबै राज्य सरकारहरूलाई सरकारी सेवाहरूमा अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूका लागि ३% आरक्षण अनिवार्य रूपमा उपलब्ध गराउन आदेश दियो।
​२०१४: प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले दिल्लीको विज्ञान भवनमा केरलाका महान दलित समाज सुधारक महात्मा अय्यङ्कालीको १५२औँ जन्मजयन्तीको अवसरमा आयोजित सम्मेलनलाई सम्बोधन गरे। उनले भने कि केवल अवसर दिनु मात्र पर्याप्त छैन, समाजमा दलितहरूलाई पूर्ण समरसता र सम्मान मिलना जरुरी छ।
​२०१४: सन् २०१४ को रसायनशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार अमेरिकी वैज्ञानिक एरिक बेटजिग र विलियम ई. मोएर्नर तथा जर्मन वैज्ञानिक स्टेफन डब्ल्यु. हेललाई संयुक्त रूपमा दिने घोषणा गरियो। उनीहरूले ‘सुपर-रिजोल्भ्ड फ्लोरोसेन्स माइक्रोस्कोपी’ (शक्तिशाली माइक्रोस्कोप प्रविधि) को विकासका लागि यो पुरस्कार पाएका हुन्।
​२०१४: सिरियाको सीमावर्ती शहर कोबानीलाई आतंकवादी संगठन आईएसआईएसबाट जोगाउन सरकारी निष्क्रियताविरुद्ध प्रदर्शन गरिरहेका कम्तीमा १९ जना कुर्द नागरिक मारिएका थिए। अर्कोतर्फ अमेरिकी र सहयोगी देशहरूले हवाई हमलाद्वारा आईएसआईएसलाई रोक्ने प्रयास जारी राखेका थिए।
​२०१४: अमेरिकामा इबोला भाइरसबाट संक्रमित पाइएका पहिलो बिरामी थोमस एरिक डन्कनको टेक्सासको एक अस्पतालमा मृत्यु भयो, जसका कारण वैश्विक स्वास्थ्य एजेन्सीहरू अलर्ट अवस्थामा आएका थिए।
​२०१५: जम्मु-कास्मिर विधानसभाभित्र गोमांस (बीफ) को मुद्दामा विधायकहरूबीच भारी हंगामा र हातहाली भयो। यो झडप तब सुरु भयो जब स्वतन्त्र विधायक शेख अब्दुल रसिद (इन्जिनियर रसिद) ले राज्यमा बीफ प्रतिबन्धको कानुनको विरोध गर्नका लागि एक दिनअघि (७ अक्टोबरको साँझ) श्रीनगरमा ‘बीफ पार्टी’ आयोजना गरेका थिए। ८ अक्टोबरको बिहान जस्तै विधानसभाको कारबाही सुरु भयो, भाजपाका धेरै विधायकहरूले इन्जिनियर रसिदमाथि शारीरिक रूपमा आक्रमण गरी कुटपिट गरे।
​२०१५: शिव सेनाको कडा विरोध र धम्कीपछि पाकिस्तानी गजल गायक गुलाम अलीको पुणे र मुम्बईमा हुने सांगीतिक कार्यक्रम रद्द गर्नुपरेको थियो।
​२०१५: भारत र दक्षिण अफ्रिकाबीच खेलिने तेस्रो तथा अन्तिम टी-२० खेल वर्षाका कारण रद्द भयो, जसका कारण दक्षिण अफ्रिकाले यो शृङ्खला २-० ले जित्यो।
​२०१५: ग्वाटेमालाको एल क्याम्ब्रे दोसमा आएको भीषण पहिरोमा परी मृत्यु हुनेहरूको संख्या तीव्र रूपमा बढेर १५२ पुगेको थियो र सयौँ मानिसहरू बेपत्ता थिए। यो आपत् ग्वाटेमाला सिटीभन्दा लगभग १५ किलोमिटर पूर्वमा रहेको सान्ता क्याटरिना पिनुला नगरपालिकामा परेको भारी वर्षाका कारण आएको थियो, जसले सिङ्गो गाउँलाई नै लेदो र मलबेमुनि पुरिदिएको थियो।
​२०१६: जुलाई २०१६ मा हिजबुल मुजाहिद्दीनका कमाण्डर बुरहान वानी मारिएपछि कास्मिर उपत्यकामा लामो समयसम्म अशान्ति र प्रदर्शनको दौर चलेको थियो। सुरक्षा व्यवस्था कायम राख्न र हिंसा रोक्नका लागि ८ अक्टोबर २०१६ मा श्रीनगरका धेरै प्रहरी थाना क्षेत्रहरूलगायत उपत्यकाका संवेदनशील क्षेत्रहरूमा कर्फ्यु लगाइएको थियो।
​२०१६: मुम्बई नजिकैको ठाणेमा प्रहरीले एक ठूलो नक्कली कल सेन्टर गिरोहको पर्दाफास गर्दै ७५० भन्दा बढी मानिसहरूलाई गिरफ्तार गरेको थियो, जसले अमेरिकी नागरिकहरूलाई ठगी गरिरहेका थिए।
​२०१६: अमेरिकी राष्ट्रपतीय निर्वाचन प्रचारका क्रममा रिपब्लिकन उम्मेदवार डोनाल्ड ट्रम्पको २००५ को एक पुरानो अडियो लीक भयो, जसमा उनले महिलाहरूका बारेमा अत्यन्तै आपत्तिजनक टिप्पणीहरू गरेका थिए। यसमा अमेरिकामा ठूलो राजनीतिक तहल्का मचियो र रिपब्लिकन पार्टीका धेरै दिग्गजहरूले उनको निन्दा गरे।
​२०१६: यमनको राजधानी सानामा एक जनाजा (अन्त्येष्टि हल) मा भीषण हवाई हमला भयो, जसमा १४० भन्दा बढी मानिसको मृत्यु भयो।
​२०१६: रुसले संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदमा फ्रान्सद्वारा तयार पारिएको त्यो प्रस्तावमा भिटो प्रयोग गर्यो, जसमा सिरियाको आलेप्पो शहरमा हवाई हमला तुरुन्त रोक्न र युद्धविराम लागू गर्न माग गरिएको थियो। फ्रान्स र स्पेनद्वारा सह-प्रायोजित यो प्रस्तावको मुख्य उद्देश्य आलेप्पोमा नागरिकहरूमाथि भइरहेको हवाई हमला रोक्नु र त्यहाँ फसेका लाखौँ मानिसहरूसम्म मानवीय सहायता पुर्याउनु थियो।
​२०१६: रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले पोल्यान्ड र लिथुआनियाको बीचमा रहेको रुसी क्षेत्र कालिनिनग्रादमा आणविक क्षमतायुक्त ‘इस्कन्दर’ मोबाइल सोर्ट-रेन्ज ब्यालिस्टिक मिसाइल प्रणाली तैनात गरे।
​२०१७: अमेरिकाको उत्तरी क्यालिफोर्नियाको वाइन कन्ट्री क्षेत्रका जङ्गलहरूमा भयानक डढेलो फैलियो। यो विपत्तिमा पछि गएर ४० भन्दा बढी मानिसको ज्यान गयो र ठूलो क्षति भयो।
​२०१७: अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले उत्तर कोरियासँग बढ्दो आणविक तनावका बीच ट्वीट गर्दै भने कि उत्तर कोरियाको मामिलामा “केवल एउटै कुराले काम गर्नेछ” (उनको इसारा सैन्य कारबाहीतर्फ थियो)।
​२०१७: म्यानमारबाट बंगलादेश भाग्दै गरेका रोहिंग्या शरणार्थीहरूले भरिएको एउटा ढाँड (नाव) पल्टिँदा कम्तीमा १२ जनाको मृत्यु भयो, जसमा धेरै बालबालिका पनि थिए।
​२०१८: जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी अन्तरसरकारी प्यानल (आईपीसीसी) द्वारा जारी ‘ग्लोबल वार्मिङ अफ १.५°C’ विशेष प्रतिवेदनले यदि ग्लोबल वार्मिङलाई १.५ डिग्री सेल्सियसमा सीमित राख्ने हो भने विश्वले हरितगृह ग्याँस उत्सर्जनमा भारी र तत्काल परिवर्तन गर्नुपर्ने चेतावनी दिएको थियो।
​२०१९: रक्षा मन्त्री राजनाथ सिंह फ्रान्सको भ्रमणमा थिए, जहाँ उनले बोर्डोमा औपचारिक पूजा-आजापछि रक्षा सम्झौताअन्तर्गत भारतको पहिलो राफेल जेट स्वीकार गरे। उनले यो लडाकु विमानमा उडान पनि भरेका थिए। भारतले फ्रान्ससँग ₹५९,००० करोडको लागतमा ३६ वटा राफेल लडाकु विमानको सम्झौता सेप्टेम्बर २०१६ मा गरेको थियो।
​२०१९: सन् २०१९ को चिकित्साशास्त्रतर्फको नोबेल पुरस्कार अमेरिकाका विलियम केलिन र ग्रेग सेमेन्जा तथा बेलायतका पिटर र्याटक्लिफलाई संयुक्त रूपमा दिने घोषणा गरियो। उनीहरूले मानव कोशिकाहरूले अक्सिजनको उपलब्धताबारे कसरी थाहा पाउँछन् र त्यसअनुसार कसरी अनुकूलित हुन्छन् भन्ने खोज गरेका थिए।
​२०१९: दक्षिण अफ्रिकाविरुद्धको टेस्ट शृङ्खलामा उत्कृष्ट प्रदर्शनपछि भारतीय क्रिकेटर रोहित शर्मा आफ्नो टेस्ट करियरको सर्वोत्कृष्ट ७औँ वरीयतामा पुगेका थिए।
​२०१९: दिग्गज क्रिकेटर कपिल देव र १९८३ विश्वकपमा बन्दै गरेको रणवीर सिंहको बहुप्रतीक्षित चलचित्र ’83’ को छायांकन पूरा भयो र मुम्बईमा यसको र्यापअप पार्टी मनाइयो।
​२०२०: विश्वभर २४ घण्टलभित्र कोरोना भाइरसका ३.४२ लाखभन्दा बढी नयाँ केसहरू दर्ता भए र ५,८८२ जनाको मृत्यु भयो। यसमा भारत, अमेरिका र ब्राजिल सबैभन्दा बढी प्रभावित रहे।
​२०२०: पूर्वी युक्रेनका धेरै भागहरूमा लागेको भीषण जङ्गलको डढेलोका कारण ८ जनाको मृत्यु भयो र १० जना घाइते भए।
​२०२१: केन्द्र सरकारको ‘भ्याक्सिन मैत्री’ कार्यक्रमअन्तर्गत भारत बायोटेक र सिरम इन्स्टिच्युट अफ इन्डियाद्वारा कोभ्याक्सिन र कोभिसिल्डको निर्यातलाई स्वीकृति दिइएको थियो।
​२०२२: जोधपुरको माता का थान, मंगरा पुञ्जला (कीर्ति नगर) क्षेत्रमा अवैध ग्याँस रिफिलिङका क्रममा एक घरमा धेरै ग्याँस सिलिन्डर विस्फोट हुँदा ४ जनाको मृत्यु भयो र १६ जना गम्भीर घाइते भए।
​२०२२: बिहारको पश्चिमी चम्पारण जिल्लाको बगहामा वन विभागको टोली र सार्प सुटरहरूले आतङ्कको पर्याय बनेको एक नरभक्षी बाघलाई मारेका थिए।
​२०२२: रुसलाई क्रिमियासँग जोड्ने कर्च स्ट्रेट ब्रिजमा एउटा ट्रकमा भएको ठूलो विस्फोटका कारण पुलको एक भाग भत्कियो र त्यसमा आगो लाग्यो। यो घटनामा कुल ३ जनाको मृत्यु भएको थियो, जो विस्फोटका बेला त्यहाँ एउटा कारमा सवार थिए।
​२०२२: आयरल्यान्डको काउन्टी डोनेगलको क्रिस्लो गाउँस्थित एक एप्पलग्रीन सर्भिस स्टेसनमा ग्याँस विस्फोट भएको थियो। यो दुर्घटनामा कुल १० जनाको मृत्यु भएको थियो, जसमा ४ पुरुष, ३ महिला, एक किशोर, एक किशोरी र एक सानी बालिका समावेश थिए।
​२०२२: वेस्ट बैंकको जेनिन शरणार्थी शिविरमा भएको गोलीहानि घटनामा एक इजरायली सैनिकको मृत्यु भयो र दुई प्यालेस्टिनी किशोर मारिए।
​२०२३: ७ अक्टोबर २०२३ मा हमासको आकस्मिक हमलापछि, इजरायलको क्याबिनेटले ८ अक्टोबर २०२३ मा औपचारिक रूपमा हमासविरुद्ध युद्धको घोषणा गर्यो।
​२०२३: इलाहाबाद उच्च अदालतले एक महत्त्वपूर्ण फैसला सुनाउँदै कोमामा परेका पतिको उपचार र सम्पत्ति व्यवस्थापनका लागि पत्नीलाई उनको सम्पत्ति बेच्ने र बैंक खाता सञ्चालन गर्ने कानुनी अधिकार रहेको बतायो।
​२०२४: हरियाणा र जम्मु-कास्मिर विधानसभा निर्वाचनको नतिजा घोषणा गरियो। हरियाणामा भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) ले शानदार जित दर्ता गर्दै सरकार बनायो भने जम्मु-कास्मिरमा कंग्रेस-नेसनल कन्फरेन्स गठबन्धनले बहुमत प्राप्त गर्यो।
​२०२४: रेलवेमा ‘जग्गाको बदला जागिर’सँग जोडिएको मनि लाउन्ड्रिङ मामिलामा दिल्लीको राउज एभेन्यु कोर्टले राष्ट्रिय जनता दलका प्रमुख लालु प्रसाद यादव, उनका छोराहरू तेजस्वी यादव र तेज प्रताप यादवसहित सबै ९ जना आरोपीहरूलाई ठूलो राहत दियो। अदालतले सबै आरोपीहरूलाई १ लाख रुपैयाँको व्यक्तिगत मुचुल्का र सोही बराबरको धरौटीमा नियमित जमानत स्वीकृत गर्यो। यो मामिलाको अनुसन्धान प्रवर्तन निर्देशनालयले गरिरहेको छ।
​२०२४: कोलकताको आरजी कर मेडिकल कलेज एन्ड हस्पिटलका लगभग ५० भन्दा बढी वरिष्ठ डाक्टरहरू र संकाय सदस्यहरूले ८ अक्टोबर २०२४ मा सामूहिक राजीनामा दिएका थिए।
​२०२५: प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले नयाँ दिल्लीमा एसियाकै सबैभन्दा ठूलो दूरसञ्चार, मिडिया र प्रविधि कार्यक्रम ‘इन्डिया मोबाइल काङ्ग्रेस’ को नवौँ संस्करणको उद्घाटन गरे।
​२०२५: प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले नवी मुम्बई इन्टरनेसनल एयरपोर्टको पहिलो चरण र मुम्बई मेट्रो लाइन-३ (एक्वा लाइन) को अन्तिम चरणको उद्घाटन गरे। यसको पहिलो चरण लगभग १९,६५० करोड रुपैयाँको लागतमा तयार पारिएको हो। यो कमलको फूलको आकारमा बनेको छ।
​२०२५: बेलायतका प्रधानमन्त्री सर कियर स्टारमर आफ्नो पहिलो आधिकारिक दुई दिने भ्रमणका क्रममा मुम्बई आइपुगे। उनीसँग व्यापार, विश्वविद्यालय र उद्योग जगतका १२५ भन्दा बढी सीईओ तथा प्रतिनिधिहरूको ठूलो टोली पनि थियो।
​८ अक्टोबरमा जन्मिएका व्यक्तिहरू~
​१८४४: बदरुद्दीन तैयबजी – प्रसिद्ध वकील, न्यायाधीश र भारतीय राष्ट्रिय कंग्रेसका तेस्रो अध्यक्ष।
​१८९५: जुआन पेरोन – अर्जेन्टिनाका प्रसिद्ध सैन्य अधिकारी र देशका राष्ट्रपति।
​१९११: रामदास कटारी – भारतका पहिलो भारतीय नौसेनाध्यक्ष।
​१९२२: जी. एन. रामचन्द्रन – महान भारतीय वैज्ञानिक तथा भौतिकविद् (‘रामचन्द्रन प्लट’का खोजकर्ता)।
​१९२६: राजकुमार – बलिउडका दिग्गज र आफ्ना अद्वितीय संवाद (डायलग) का लागि प्रसिद्ध अभिनेता।
​१९३१: पद्मनाभ बालकृष्ण आचार्य – भारतीय राजनीतिज्ञ।
​१९४९: सिगोर्नी विभर – चर्चित अमेरिकी अभिनेत्री, जसलाई ‘एलियन’ र ‘अवतार’ जस्ता चलचित्रका लागि चिनिन्छ।
​१९६०: रिड हेस्टिङ्स – विश्वकै सबैभन्दा ठूलो स्ट्रिमिङ प्लेटफर्म नेटफ्लिक्स का सह-संस्थापक।
​१९७०: सादिक खान – संयुक्त अधिराज्य (यूके) का प्रसिद्ध राजनीतिज्ञ तथा लन्डनका वर्तमान मेयर।
​१९७०: म्याट डेमन – ओस्कार विजेता अमेरिकी अभिनेता तथा पटकथा लेखक, जसलाई ‘द मार्टियन’ र ‘बोर्न’ सिरिजका चलचित्रका लागि चिनिन्छ।
​१९८५: ब्रुनो मार्श – ग्यामी पुरस्कार विजेता अमेरिकी गायक, संगीतकार तथा नर्तक।
​८ अक्टोबरमा भएका निधनहरू~
​१७३५: योङझेङ सम्राट – चीनको चिङ राजवंशका पाचौँ सम्राट (जन्म: १६७८)।
​१९३६: मुन्सी प्रेमचन्द – हिन्दी र उर्दूका महान उपन्यासकार तथा कथाकार।
​१९७९: जयप्रकाश नारायण – भारतका प्रसिद्ध स्वतन्त्रता सेनानी र ‘सम्पूर्ण क्रान्ति’ आन्दोलनका प्रणेता।
​१९९०: कमलापति त्रिपाठी – भारतीय राजनीतिज्ञ, लेखक, पत्रकार तथा स्वतन्त्रता सेनानी।
​२०२०: रामविलास पासवान – लोक जनशक्ति पार्टीका अध्यक्ष तथा भारतीय दलित राजनीतिका प्रमुख नेताहरूमध्ये एक।
​८ अक्टोबरका महत्त्वपूर्ण अवसर तथा उत्सवहरू~
​भारतीय वायुसेना दिवस: हरेक वर्ष ८ अक्टोबरमा भारतीय वायुसेना दिवस मनाइन्छ, किनभने ८ अक्टोबर १९३२ मा भारतीय वायुसेना (आईएएफ) को आधिकारिक स्थापना भएको थियो।

About Author

Advertisement