​नयाँ दिल्ली: इतिहासको पानामा १८ अगस्टको दिन देश र दुनियाका धेरै महत्त्वपूर्ण घटना, खोज तथा प्रसिद्ध हस्तीहरूको जन्म-मृत्युसँग जोडिएको छ। इतिहासमा आजका दिनका प्रमुख घटनाहरू यस प्रकार छन्:
​१२०१: बिशप अल्बर्टद्वारा लाट्भियाको राजधानी रिगा शहरको स्थापना गरिएको थियो। यो बाल्टिक सागर नजिकै बसेको एक ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक रूपमा महत्त्वपूर्ण शहर हो।
​१८००: कलकत्ता (हाल कोलकाता) मा लर्ड वेलेजलीद्वारा फोर्ट विलियम कलेजको स्थापना गरियो। यसको मुख्य उद्देश्य ब्रिटिश अधिकारीहरूलाई भारतको प्रशासनका लागि यहाँका स्थानीय भाषा र संस्कृतिमा प्रशिक्षित गर्नु थियो।
​१८६८: फ्रान्सका खगोलविद् पियरे जेन्सेनले भारतको गुन्टुरमा पूर्ण सूर्यग्रहणका बेला सूर्यको स्पेक्ट्रम अध्ययन गर्दै हेलियमको खोज गरे।
​१८९१: क्यारिबियन टापु मार्टिनिकमा चक्रवाती तुफानका कारण ७०० जनाको मृत्यु भयो।
​१९११: ब्रिटिश भारतमा चौथो आम जनगणना (१९११ को जनगणना) को तथ्याङ्क र प्रतिवेदन आधिकारिक रूपमा सार्वजनिक गरियो।
​१९२४: फ्रान्सले जर्मनीको रुर क्षेत्रबाट आफ्नो सेना फिर्ता बोलाउन सुरु गरेको थियो। यो कदम प्रथम विश्वयुद्धपछिको तनावपूर्ण स्थितिलाई कम गर्न र अन्तर्राष्ट्रिय शान्तिको दिशामा चालिएको थियो।
​१९४०: पहिलो पटक टेलिभिजनमा मौसमको नक्सा (वेदर म्याप) प्रसारण गरियो। यस दिन पहिलो पटक दर्शकहरूले टीभीमार्फत मौसमको नक्सा हेरेर बादल, वर्षा र सफा आकाशको स्थिति बुझेका थिए।
​१९४५: ताइवान (फर्मोसा) को ताइहोकु विमानस्थल नजिकै विमान दुर्घटना भयो। यस दुर्घटनामा नेताजी सुभाषचन्द्र बोस गम्भीर घाइते भई निधन भएको मानिन्छ, तर उनको निधनको कुनै ठोस वा अन्तिम प्रमाण भेटिएन, जसले गर्दा यो आज पनि एक अनसुल्टिएको रहस्य बनेको छ।
​१९४५: सुकर्णोले इन्डोनेसियाको पहिलो राष्ट्रपतिका रूपमा कार्यभार सम्हाले।
​१९४९: हङ्गेरीले आफ्नो नयाँ संविधानलाई स्वीकृति दियो। यस संविधानले देशलाई पिपुल्स रिपब्लिक अफ हङ्गेरी बनायो र सोभियत सङ्घको मोडलमा आधारित शासन प्रणालीको सुरुवात गर्‍यो।
​१९५१: पश्चिम बङ्गालको खड्गपुरमा तत्कालीन शिक्षामन्त्री मौलाना अबुल कलाम आजादले देशको पहिलो भारतीय प्रविधि संस्थान (आईआईटी) को औपचारिक उद्घाटन गरे। यसको सुरुवात ऐतिहासिक हिजली नजरबन्दी शिविर (हिजली डिटेन्सन क्याम्प) को भवनबाट गरिएको थियो।
​१९६३: अमेरिकामा जेम्स मेरिडित मिसिसिपी विश्वविद्यालयबाट स्नातक गर्ने पहिलो अश्वेत व्यक्ति बने।
​१९७३: अमेरिकाको बोस्टनमा पहिलो एफ.एम. रेडियो स्टेशन निर्माणको स्वीकृति मिल्यो।
​१९८२: सोभियत सङ्घद्वारा महिला अन्तरिक्ष यात्री स्वेतलाना सावित्स्कायालाई सोयुज टी-७ अन्तरिक्ष यानमार्फत अन्तरिक्ष स्टेशन सेल्युत-७ मा पठाइयो।
​१९९९: टर्कीमा गएको भूकम्पमा परि लगभग ४५,००० मानिसको मृत्यु भयो।
​२०००: इङ्ग्ल्यान्डले वेस्ट इन्डिजलाई हराएर दुई दिनमै टेस्ट जित्ने इतिहास रच्यो।
​२००६: बङ्गलादेशका पूर्वराष्ट्रपति एच.एम. इरशादलाई विशेष अदालतले भ्रष्टाचारको मुद्दामा सफाइ दियो।
​२००७: विवादित ब्रिटिश गायिका लिली एलेनको अमेरिका प्रवेशमा प्रतिबन्ध लगाइयो।
​२००८: पाकिस्तानका राष्ट्रपति परवेज मुशर्रफले महाभियोगको आशङ्काबिच राजीनामा दिए।
​२००८: भारत- उत्तर प्रदेशमा मायावती सरकारले छैटौँ वेतन आयोगका सिफारिसहरू लागू गर्ने घोषणा गर्‍यो।
​२०१०: भारत- टीभिएस इलेक्ट्रोनिक्सले ‘टीभिएस गोल्ड भारत’ नामबाट आफ्नो नयाँ किबोर्ड लन्च गर्‍यो। यस किबोर्डको ट्याब की को ठीक माथि भारतीय रुपियाँ (₹) को नयाँ प्रतीक चिन्हका लागि विशेष बटन दिइएको थियो।
​२०१२: नाटोको हवाई आक्रमणमा अफगानिस्तानका कम्तीमा १३ जना आतङ्ककारीको मृत्यु भयो।
​२०१३: भारत- पश्चिम बङ्गालको जलपाईगुडी जिल्लामा एउटा बसमा बम विस्फोट हुँदा ६ जनाको मृत्यु भयो।
​२०१४: इजरायली रक्षा बलले वेस्ट बैङ्कमा अपहरण र हत्याका शङ्कास्पद तीन आरोपीका घरहरू ध्वस्त पारिदियो।
​२०१४: पाकिस्तानका उच्चायुक्तले भारतीय चेतावनीलाई बेवास्ता गर्दै पृथकतावादी नेता शब्बीर शाहसँग भेट गरेपछि भारत सरकारले अगस्टको अन्त्यमा प्रस्तावित विदेश सचिवस्तरीय द्विपक्षीय वार्ता आधिकारिक रूपमा रद्द गर्‍यो।
​२०१५: क्याप्टेन क्रिस्टन ग्रिस्ट र फर्स्ट लेफ्टिनेन्ट साये एल. ह्याभरले अमेरिकी सेनाको इतिहासमा पहिलो पटक कठिन ‘रेन्जर स्कूल’ पूरा गरी ‘रेन्जर ट्याब’ हासिल गरे। जोर्जियाको फोर्ट बेनिङमा भएको ६२ दिने यस परीक्षणमा उनीहरूले पुरुष सरहकै शारीरिक र मानसिक मापदण्ड पूरा गरेका थिए।
​२०१५: थाइल्यान्डको राजधानी बैंककको लोकप्रिय इरावान ब्रह्मा मन्दिर नजिकै भएको भीषण बम विस्फोटमा २० जनाको मृत्यु भयो र १२० भन्दा बढी घाइते भए।
​२०१५: भारत- मध्य प्रदेशको हर्दा नजिकै बाढीका कारण कामायनी एक्सप्रेस र जनता एक्सप्रेस लिकबाट खस्दा ठूलो रेल दुर्घटना भयो, जसमा लगभग ३१ जनाको मृत्यु भयो।
​२०१६: दक्षिण-पूर्वी टर्कीमा प्रहरी र सैन्य अखडालाई लक्षित गरी गरिएका तीन छुट्टाछुट्टै बम विस्फोटमा कम्तीमा १२ जनाको ज्यान गयो र २१९ जना घाइते भए।
​२०१६: सिरियाली सरकारका युद्धक विमानहरूले देशको पाँच वर्ष लामो गृहयुद्धमा पहिलो पटक कुर्दिस नियन्त्रणमा रहेको अल-हसाका क्षेत्रमा बमबारी गरे, जसमा १३ जना मारिए।
​२०१६: भारतीय महिला पहलवान साक्षी मलिकले ५८ केजी तौल समूहमा कास्य पदक जित्दै रियो ओलम्पिक २०१६ मा भारतलाई पहिलो पदक दिलाइन्।
​२०१७: भारत- चारा घोटाला काण्डसँग जोडिएको एक मुद्दामा राजद प्रमुख लालूप्रसाद यादव राँचीको विशेष सीबीआई अदालतमा उपस्थित भए।
​२०१७: स्पेनको बार्सिलोना शहरमा एउटा भ्यानले भीडभाडयुक्त क्षेत्रमा पैदल यात्रीहरूलाई किच्दा कम्तीमा १३ जनाको मृत्यु भयो र धेरै घाइते भए।
​२०१७: अमेरिकाको म्यारिल्यान्डस्थित एनापोलिसमा रहेको १४५ वर्ष पुरानो रोजर बी. टोनीको स्मारक स्थानीय प्रशासनले रातारात हटायो।
​२०१७: साउदी अरबले मुस्लिम तीर्थयात्रीहरूका लागि कतारसँगको आफ्नो सीमा पुनः खोल्न निर्देशन दियो।
​२०१८: इन्डोनेसियाको जकार्ता र पालेम्बाङमा १८ औँ एसियाली खेलकुदको आधिकारिक सुरुवात भयो।
​२०१८: पाकिस्तान तहरीक-ए-इन्साफ (पीटीआई) का प्रमुख इमरान खानले पाकिस्तानको २२औँ प्रधानमन्त्रीका रूपमा शपथ लिए।
​२०१९: अफगानिस्तानको राजधानी काबुलमा एक विवाह समारोहका क्रममा भएको भीषण आत्मघाती बम विस्फोटमा कम्तीमा ६३ जना मारिएका थिए भने धेरै घाइते भएका थिए।
​२०१९: आइसल्यान्डमा वैज्ञानिक र कार्यकर्ताहरूले मिलेर देशको पहिलो पग्लिसकेको ‘ओकजोकुल’ ग्लेशियरको सम्झनामा शोक सभा (फ्युनरल) आयोजना गरी जलवायु परिवर्तनप्रति चेतावनी दिएका थिए।
​२०२०: भारत- राष्ट्रपति रामनाथ कोविन्दले मानव संसाधन विकास मन्त्रालयको नाम बदलेर ‘शिक्षा मन्त्रालय’ राख्न स्वीकृति दिए।
​२०२०: भारत- सर्वोच्च अदालतले पीएम केयर्स फण्डको रकम राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन कोषमा ट्रान्सफर गर्ने माग गरिएको याचिका खारेज गरिदियो।
​२०२१: भारत सरकारले आफ्ना नागरिकहरूलाई सुरक्षित फिर्ता ल्याउन ‘ग्लोब मास्टर’ सैन्य विमानको प्रयोग गर्‍यो, जसद्वारा करिब १२० जना भारतीय काबुलबाट फर्किए।
​२०२१: भारत- बम्बई उच्च अदालतले एक मुद्दामा घरेलु हिंसा गर्भपतनको आधार हुन सक्ने ठहर गर्दै २३ हप्ताको भ्रूण गिराउने अनुमति दियो।
​२०२१: अफगानिस्तानको जलालाबादमा नागरिकहरूले तालिबानको झन्डाको ठाउँमा देशको राष्ट्रिय झन्डा पुनः राख्ने माग गर्दै विरोध प्रदर्शन गरे, जहाँ गोलीबारी हुँदा तीन जनाको मृत्यु भयो र १२ जना घाइते भए।
​२०२१: बुर्किना फासोका अरबिन्दा र मार्कोये शहरमा अल-कायदा र आईएसआईएलसँग जोडिएका आतङ्ककारीहरूको आक्रमणमा दर्जौँ नागरिक र सैनिकहरूको ज्यान गयो।
​२०२२: भारत- दिल्ली उच्च अदालतले भाजपा नेता शाहनवाज हुसेनविरुद्ध बलात्कार मुद्दामा एफआईआर दर्ता गर्ने आदेश दियो।
​२०२२: भारत- निर्वाचन आयोगले जम्मु-काश्मिरमा अब बाहिरबाट आएर बस्ने मानिसहरूले पनि मतदाता नामावलीमा नाम दर्ता गराएर भोट हाल्न पाउने घोषणा गर्‍यो।
​२०२३: अमेरिकाका राष्ट्रपति जो बाइडेनले जापान र दक्षिण कोरियाका शीर्ष नेताहरूको आतिथ्य गर्दै ऐतिहासिक त्रिस्तरीय शिखर सम्मेलन गरे।
​२०२३: केप भर्डे नजिकै शरणार्थीहरूले भरिएको डुङ्गा पल्टिँदा लगभग ६० जना डुबेको आशङ्का गरियो।
​२०२३: भारत- भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान सङ्गठन (ISRO) ले चन्द्रयान-३ को ल्यान्डरलाई तल्लो कक्षामा ल्याउनका लागि ‘डिबुस्टिङ अपरेसन’ सफलतापूर्वक पूरा गर्‍यो।
​२०२४: भारत- कोलकाताका ट्रेनी डाक्टर बलात्कार-हत्या काण्डको विरोधमा देशभरका रेजिडेन्ट डाक्टरहरू हडतालमा रहे।
​२०२४: भारत- केन्द्रीय गृह मन्त्रालयले शान्ति-सुरक्षाको अवस्थाबारे राज्यहरूलाई हर दुई घण्टामा प्रतिवेदन पठाउन निर्देशन दियो।
​२०२५: भारत- एनडीए गठबन्धनले सीपी राधाकृष्णनलाई उपराष्ट्रपतिको उम्मेदवार बनायो।
​२०२५: अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ह्वाइट हाउसमा युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीको आतिथ्य गरे, जहाँ रुस-युक्रेन युद्ध र युद्धविरामका शर्तहरूमाथि छलफल भयो।
​१८ अगस्टमा जन्मिएका व्यक्तिहरू:
​१७००: बाजीराव प्रथम – मराठा साम्राज्यका महान सेनानायक, जो बालाजी विश्वनाथ र राधाबाईका जेठा छोरा थिए।
​१७३४: राघोबा – पेशवा बाजीराव प्रथमका कान्छा छोरा, जो एक कुशल सेनानायक थिए।
​१७७४: मेरीवेदर लुइस – एक प्रसिद्ध अमेरिकी खोजकर्ता, सैनिक र प्रशासक। उनी विलियम क्लार्कसँग मिलेर ऐतिहासिक ‘लुइस र क्लार्क अभियान’ (१८०४-१८०६) को नेतृत्व गर्नका लागि चिनिन्छन्, जसको उद्देश्य अमेरिकाको पश्चिमी भागको खोजी गर्नु थियो।
​१८७२: पण्डित विष्णु दिगम्बर पलुस्कर – महाराष्ट्रको कुरुन्दवाडमा जन्मिएका महान दृष्टिहीन भारतीय सङ्गीतकार।
​१९००: विजयलक्ष्मी पण्डित – भारतका पहिलो प्रधानमन्त्री जवाहरलाल नेहरूकी बहिनी तथा महिला स्वतन्त्रता सेनानी।
​१९२०: शैली विन्टर्स – ओस्कार विजेता अमेरिकी अभिनेत्री।
​१९२३: ए. बी. तारापोरे – परमवीर चक्रबाट सम्मानित भारतीय सैनिक।
​१९२७: रोसलिन कार्टर – अमेरिकाकी पूर्व प्रथम महिला (जिमी कार्टरकी पत्नी)।
​१९३६: रोबर्ट रेडफोर्ड – प्रसिद्ध अमेरिकी अभिनेता तथा निर्देशक।
​१९३६: गुलजार – प्रसिद्ध गीतकार, कवि तथा चलचित्र निर्देशक।
​१९५९: निर्मला सीतारमण – भारतीय जनता पार्टीकी प्रसिद्ध महिला नेत्री तथा वर्तमान केन्द्रीय मन्त्री।
​१९६२: प्याट्रिक स्वेज – प्रसिद्ध हलिउड अभिनेता तथा नर्तक।
​१९६७: दलेर मेहन्दी – प्रसिद्ध पञ्जाबी पप गायक।
​१९६९: क्रिश्चियन स्लेटर – अमेरिकी अभिनेता।
​१९६९: एडवर्ड नोर्टन – प्रसिद्ध हलिउड अभिनेता।
​१९८३: एन्ड्रयु गारफिल्ड – ‘द अमेजिङ स्पाइडर-म्यान’ ख्यातिप्राप्त अभिनेता।
​१९८९: प्रीति झङ्गियानी – भारतीय अभिनेत्री।
​१८ अगस्टमा भएका निधन:
​१२२७: चङ्गेज खान – मङ्गोल साम्राज्यका महान संस्थापक र शासक। उनको निधन पश्चिमी शिया (ताङ्गुत) अभियानका क्रममा भएको थियो।
​१९४०: वाल्टर क्राइसिस – प्रसिद्ध अमेरिकी अटोमोबाइल कम्पनी ‘क्राइस्लर कर्पोरेसन’ का संस्थापक।
​१९४५: सुभाषचन्द्र बोस – महान भारतीय स्वतन्त्रता सेनानी। जापानी ताइवान (वर्तमान ताइपेई) मा विमान दुर्घटनाका क्रममा गम्भीर रूपमा जलेका कारण उनको मृत्यु भयो।
​१९७९: वसन्तराव नायक – भारतीय राष्ट्रिय काङ्ग्रेसका राजनीतिज्ञ।
​१९८२: बेभर्ली बेन – प्रसिद्ध अमेरिकी मूक चलचित्र अभिनेत्री।
​१९८८: फ्रेडरिक एस्टन – प्रसिद्ध ब्रिटिश ब्याले नर्तक र कोरियोग्राफर।
​१९९०: श्री नारायण चतुर्वेदी – हिन्दी साहित्यकार तथा ‘सरस्वती’ पत्रिकाका सम्पादक।
​२००९: किम डे-जुङ्ग – दक्षिण कोरियाका पूर्वराष्ट्रपति तथा नोबेल शान्ति पुरस्कार विजेता।
​२०१८: कोफी अन्नान – संयुक्त राष्ट्र सङ्घका सातौँ महासचिव।
​२०२१: माकी काजी – लोकप्रिय पज्जल खेल ‘सुडोकू’ लाई बढावा दिने जापानी गेम डिजाइनर।
​२०२५: अच्युत पोतदार – प्रसिद्ध बलिउड तथा मराठी अभिनेता।
​१८ अगस्टका महत्त्वपूर्ण अवसर तथा उत्सवहरू:
​विश्वभर “नेभर गिभ अप डे” (हार नमानी अघि बढ्ने दिवस) मनाइन्छ, जसले जीवनका कठिनाइहरूमा हार नमानी दृढ सङ्कल्पका साथ अघि बढ्ने भावनाको उत्सव मनाउँछ।
​यसबाहेक, भारतको पश्चिम बङ्गालस्थित नादिया जिल्लाको शिवनिवास गाउँमा १८ अगस्टकै दिन अनौठो तरिकाले स्वतन्त्रता दिवस मनाउने गरिन्छ।