नयाँ दिल्ली: झलकारी बाईको जन्मदेखि एन्जेला मर्केल जर्मनीको चान्सलर बन्नेसम्मका घटनाहरू २२ नोभेम्बरको मितिमा दर्ता छन्। यसका साथै, भारतको सन्दर्भमा सन् १९६८ मा मद्रास राज्यको नाम परिवर्तन गरी तमिलनाडु राख्ने प्रस्तावलाई स्वीकृति प्रदान गरिएको एउटा महत्त्वपूर्ण घटना पनि छ।
देश-दुनियाको इतिहासमा २२ नोभेम्बरको मितिमा दर्ता भएका अन्य प्रमुख घटनाहरूको सिलसिलेवार विवरण यस प्रकार छ~
१९२०: हकिम अजमल खान जामिया मिलिया इस्लामियाका पहिलो कुलाधिपति (चान्सलर) चुनिनुभयो। उहाँ यसका संस्थापकहरूमध्ये एक हुनुहुन्थ्यो। सुरुवाती आर्थिक सङ्कटका बेला उहाँले चन्दा सङ्कलन गर्नुका साथै आफ्नो निजी धनबाट पनि संस्थालाई सहयोग गर्नुभयो। उहाँको कार्यकालमा सन् १९२५ मा जामिया मिलिया इस्लामियालाई अलीगढबाट दिल्ली स्थानान्तरण गरियो।
१९४३: लेबनानले फ्रान्सेली अधिदेश (म्यान्डेट) बाट स्वतन्त्रताको घोषणा गर्यो र यही दिनलाई हरेक वर्ष लेबनानको स्वतन्त्रता दिवसका रूपमा मनाइन्छ। प्रथम विश्वयुद्धपछि ओटोमन साम्राज्यको पतनपश्चात् लेबनान फ्रान्सको नियन्त्रणमा आएको थियो। ११ नोभेम्बर १९४३ मा फ्रान्सेली अधिकारीहरूले लेबनानी राष्ट्रपति र अधिकांश सरकारलाई पक्राउ गरे, जसले गर्दा देशमा व्यापक विरोध र विद्रोह भड्कियो। बेलायती कूटनीतिक हस्तक्षेपपछि सरकारलाई पुनर्बहाली गरियो र २२ नोभेम्बर १९४३ मा स्वतन्त्रताको घोषणा भयो। स्वतन्त्रताको घोषणापछि पनि विदेशी सेनाको फिर्तीलाई लिएर तनाव रह्यो र सन् १९४५ मा बेलायती तथा फ्रान्सेली सैनिकहरूको फिर्तीमा सम्झौता भयो।
१९४३: द्वितीय विश्वयुद्धका क्रममा मित्र राष्ट्रहरूका नेताहरू—अमेरिकी राष्ट्रपति फ्र्याङ्कलिन डी. रुजवेल्ट, बेलायती प्रधानमन्त्री विन्स्टन चर्चिल र चिनियाँ नेता च्याङ काई शेकबीच कायरो सम्मेलनको सुरुवात भयो। यो सम्मेलन २२ नोभेम्बरदेखि २६ नोभेम्बर १९४३ सम्म चल्यो। यस सम्मेलनको उद्देश्य जापानलाई पराजित गर्न सैन्य रणनीति तय गर्नु र युद्धपछिको एसियामा व्यवस्थाबारे छलफल गर्नु थियो।
१९५०: अमेरिकाको न्युयोर्क सहर (क्विन्सको रिचमन्ड हिल र क्यु गार्डेन्सको सिमाना) मा भएको भीषण रेल दुर्घटनामा लगभग ७९ जनाको मृत्यु भयो र ३६३ जना घाइते भए। हेम्पस्टेड गइरहेको एउटा लोकल यात्रुवाहक रेलको ब्रेक लक भएका कारण त्यो लिकमै रोकिएको थियो। पछाडिबाट आइरहेको बेबिलोन एक्सप्रेस रेलका चालक (मोटरम्यान) ले सिग्नललाई गलत बुझे र तीव्र गतिमा रोकिराखेको रेलको पछिल्लो डिब्बामा ठोक्किए।
१९६३: डलास (टेक्सास) को डीली प्लाजामा एक लस्कर (काफिले) का क्रममा संयुक्त राज्य अमेरिकाका ३५औँ राष्ट्रपति जोन एफ. केनेडीको गोली हानी हत्या गरियो। केनेडी खुला लिमोजिन कारमा पत्नी ज्याक्लिन केनेडी र टेक्सासका गभर्नर जोन कोनलीसँगै यात्रा गरिरहनुभएको थियो, त्यहीबेला उहाँमाथि गोली चलाइयो। उहाँलाई पार्कल्यान्ड मेमोरियल अस्पताल लगियो, जहाँ उहाँलाई मृत घोषित गरियो।
१९६७: संयुक्त राष्ट्रसङ्घ सुरक्षा परिषद्ले प्रस्ताव २४२ सर्वसम्मतिले पारित गर्यो, जसले सन् १९६७ को छ-दिने युद्धपछि मध्यपूर्वमा शान्तिका लागि “शान्तिको बदला भूमि” को सिद्धान्त अघि सार्यो। यस प्रस्तावमा इजरायली सशस्त्र बललाई हालैको सङ्घर्षमा कब्जा गरिएका क्षेत्रहरूबाट हट्न र यस क्षेत्रका प्रत्येक राज्यको सार्वभौमसत्ता, क्षेत्रीय अखण्डता तथा सुरक्षित र मान्यताप्राप्त सिमानाभित्र शान्तिपूर्वक बाँच्न पाउने अधिकारको सम्मान गर्न आह्वान गरियो।
१९६८: भारतमा लोकसभा र राज्यसभाले मद्रास राज्यको नाम परिवर्तन गरी तमिलनाडु राख्ने विधेयकलाई स्वीकृति दिए। यो परिवर्तन मद्रास राज्य (नाम परिवर्तन) ऐन, १९६८ अन्तर्गत गरिएको थियो, जुन १४ जनवरी १९६९ देखि लागु भयो। लोकसभापछि ५ डिसेम्बर १९६८ मा राज्यसभाबाट पनि यो विधेयक पारित भयो।
१९७१: भारत र पाकिस्तानबीच हवाई झडपहरू सुरु भए, जब दुवै देशका वायु सेनाहरूले एक-अर्काको हवाई सिमाना उल्लङ्घन गरे। यो घटना सन् १९७१ को पूर्ण युद्धको औपचारिक सुरुवात (३ डिसेम्बर १९७१) अघि पूर्वी मोर्चामा बढ्दो तनाव र सङ्घर्षको हिस्सा थियो।
१९७५: तानाशाह जनरल फ्रान्सिस्को फ्र्याङ्कोको मृत्युको दुई दिनपछि जुआन कार्लोस प्रथम स्पेनका राजा बन्नुभयो। यस घटनाबाट स्पेनमा राजतन्त्र (बोर्बन वंश) को पुनर्बहाली भयो। राजा बनेपछि जुआन कार्लोसले फ्र्याङ्कोको तानाशाही शासन समाप्त गरी स्पेनलाई संवैधानिक राजतन्त्र र लोकतन्त्रतर्फ अघि बढाउनुभयो।
१९८९: आकाशबाट हेर्दा मङ्गल, शुक्र, शनि, युरेनस, नेप्च्युन र चन्द्रमा एउटै दिशामा (एउटै लहरमा) देखिएका थिए।
१९९०: बेलायती प्रधानमन्त्री मार्गरेट थ्याचरले आफ्नो राजीनामाको घोषणा गर्नुभयो। कन्जरभेटिभ पार्टीको नेतृत्व चुनावमा उहाँले पर्याप्त समर्थन पाउन सक्नुभएन र पहिलो चरणको मतदानमा उहाँ स्पष्ट बहुमतबाट पछि पर्नुभयो, जसपछि उहाँले दोस्रो चरणबाट हट्ने र पद छोड्ने निर्णय गर्नुभयो।
१९९५: पिक्सर र डिज्नीको पहिलो पूर्ण-लम्बाइको कम्प्युटर-एनिमेटेड फिचर फिल्म ‘टोय स्टोरी’ सिनेमाघरहरूमा रिलिज भयो (यसको प्रिमियर १९ नोभेम्बर १९९५ मा भएको थियो)। जोन लैसेटरको निर्देशनमा बनेको यो फिल्मले एनिमेसनको दुनियाँमा एउटा नयाँ इतिहास रच्यो।
१९९७: भारतकी डायना हेडनले सेसेल्समा आयोजित ४७औँ मिस वर्ल्ड प्रतियोगिता जितेर विश्व सुन्दरीको उपाधि हासिल गर्नुभयो। उहाँ यो उपाधि जित्ने तेस्रो भारतीय महिला बन्नुभयो।
१९९८: बङ्गलादेशकी चर्चित लेखिका तस्लिमा नसरीनले ढाकाको एक तल्लो अदालतमा आत्मसमर्पण गर्नुभयो। धार्मिक भावनामा ठेस पुर्याएको (दण्ड संहिताको दफा २९५A) एक मुद्दाको सामना गर्न उहाँले ढाकाको एक तल्लो अदालतमा आत्मसमर्पण गर्नुभयो, जहाँबाट उहाँले जमानत पाउनुभयो।
२०००: संयुक्त राज्य अमेरिकाले पाकिस्तान र इरानका रक्षा मन्त्रालय तथा तिनसँग सम्बद्ध संस्थाहरूमाथि प्रतिबन्ध लगायो। यी दुवै देशले चीनबाट मिसाइल प्रविधि र उपकरण आयात गरेका कारण यो कारबाही गरिएको थियो। अमेरिकी सरकारले इरान र पाकिस्तानका संस्थाहरू मिसाइल प्रविधि प्रसारका गतिविधिमा संलग्न रहेको पाएको थियो। उनीहरूमाथि चीनबाट ब्यालिस्टिक मिसाइलका पुर्जा र प्रविधि प्राप्त गरेको आरोप थियो।
२००२: नाइजेरियाको उत्तरी सहर कडुनामा मिस वर्ल्ड सौन्दर्य प्रतियोगितालाई लिएर भड्किएको धार्मिक दङ्गामा २०० भन्दा बढी मानिस मारिए। प्रतियोगिताको आयोजना र एक स्थानीय अखबारमा छापिएको विवादित लेखको विरोधमा भएका प्रदर्शन हिंसात्मक झडपमा परिणत भए।
२००४: युक्रेनमा राष्ट्रपति चुनावको दोस्रो चरणको कथित धाँधलीपूर्ण नतिजाको विरोधमा अरेन्ज क्रान्तिको सुरुवात भयो। यो आन्दोलन नोभेम्बर २००४ को अन्त्यदेखि जनवरी २००५ सम्म चल्यो। चुनावको दोस्रो चरणमा रुस समर्थक उम्मेदवार भिक्टर यानुकोभिचलाई विजेता घोषित गरियो, जबकि पश्चिम र युरोपेली सङ्घ समर्थक उम्मेदवार भिक्टर युश्चेन्कोका समर्थकहरूले ठुलो मात्रामा चुनाव धाँधलीको आरोप लगाए। किभको नेजलेजनोस्ती चोक (स्वतन्त्रता चोक) लगायत थुप्रै सहरमा लाखौँ मानिस सडकमा उत्रिए। प्रदर्शनकारीहरूले युश्चेन्कोको चुनाव अभियानको रङ सुन्तला (नारंगी) अपनाए। व्यापक शान्तिपूर्ण विरोध र कानुनी चुनौतीपछि चुनाव परिणाम रद्द गरियो र पुनः मतदान गराइयो, जसमा भिक्टर युश्चेन्को विजयी हुनुभयो।
२००५: एन्जेला मर्केलले जर्मनीको चान्सलर पदको शपथ लिनुभयो र उहाँ यो पदमा पुग्ने पहिलो महिला बन्नुभयो। उहाँ एकीकृत जर्मनीकी पहिलो चान्सलर हुनुहुन्थ्यो, जसको पालनपोषण पूर्व पूर्वी जर्मनीमा भएको थियो।
२००६: पेरिस (एलिसी प्यालेस) मा भारत र अन्य छ प्रमुख विश्वव्यापी साझेदारहरू (युरोपेली सङ्घ, अमेरिका, रुस, जापान, चीन र दक्षिण कोरिया) ले आईटीईआर (इन्टरनेसनल थर्मोन्युक्लियर एक्स्पेरिमेन्टल रिएक्टर) परियोजनाको स्थापनाका लागि ऐतिहासिक सम्झौतामा हस्ताक्षर गरे। यसको मुख्य लक्ष्य पृथ्वीमा सूर्यजस्तै नाभिकीय संलयन (न्युक्लियर फ्युजन) मार्फत स्वच्छ, सुरक्षित र असीमित ऊर्जा उत्पादन गर्ने सम्भाव्यता प्रमाणित गर्नु हो।
२००७: तत्कालीन बेलायती प्रधानमन्त्री गोर्डन ब्राउनको सरकारले अवैध आप्रवासन रोक्न र सिमाना सुरक्षालाई बलियो बनाउन थुप्रै कडा नीति र कानुनी परिवर्तनहरू लागु गर्ने घोषणा गर्यो।
२००८: प्रसिद्ध हिन्दी कवि कुँवर नारायणलाई सन् २००५ को ४१औँ ज्ञानपीठ पुरस्कारका लागि छनोट गरियो। यो सम्मान भारतीय साहित्यमा उहाँको समग्र योगदानका लागि प्रदान गरिएको थियो। तत्कालीन राष्ट्रपति प्रतिभा पाटिलले अक्टोबर २००९ मा नयाँ दिल्लीमा उहाँलाई यो पुरस्कार प्रदान गर्नुभयो। उहाँ ७ लाख रुपैयाँको ज्ञानपीठ पुरस्कार राशि पाउने पहिलो प्राप्तकर्ता हुनुहुन्थ्यो।
२००८: इङ्ग्ल्यान्डविरुद्धको एकदिवसीय शृङ्खलाका क्रममा छनोट विवादलाई लिएर कप्तान महेन्द्र सिंह धोनीले कप्तानी छोड्ने धम्की दिएको समाचार आए। धोनी तीव्र गतिका बलर आरपी सिंहलाई टोलीमा कायम राख्न चाहनुहुन्थ्यो, तर छनोटकर्ताहरूले उहाँको सट्टा इरफान पठानलाई समावेश गरे।
२००९: असमको नलबाडी जिल्लामा भएका दोहोरो बम विस्फोटमा कम्तीमा ७ जनाको मृत्यु भयो र ५५ भन्दा बढी घाइते भए (पछि अर्का एक घाइतेको मृत्यु हुँदा मृतकको कुल सङ्ख्या ८ पुग्यो)।
२०१०: कम्बोडियाको वार्षिक जल महोत्सव (बोन ओम टूक) को अन्तिम दिन डायमन्ड आइल्यान्ड (कोह पिच) लाई मुख्य सहरसँग जोड्ने एउटा साँघुरो झोलुङ्गे पुलमा ठुलो भीड जम्मा भयो। पुल हल्लिएपछि मानिसहरूमा पुल भत्किने हल्ला र त्रास फैलियो। यो भागदौडमा कुल्चिएर, निसास्सिएर र नदीमा खसेर ३४७ जनाको ज्यान गयो र ७५५ भन्दा बढी मानिस घाइते भए।
२०१०: अमेरिकाको प्रशान्त उत्तर-पश्चिमी भागहरूमा कीर्तिमानी हिमपात र हिमआँधी आयो। वासिङ्टन राज्यमा मौसमसम्बन्धी सडक दुर्घटनाहरूमा कम्तीमा ३ जनाको मृत्यु भयो र थुप्रै प्रमुख राजमार्ग बन्द गर्नुपर्यो।
२०११: हावडाबाट देहरादून गइरहेको दून एक्सप्रेसका दुई एसी डिब्बामा झारखण्डको गिरिडीह जिल्लाको निमियाघाट स्टेसन नजिक भीषण आगलागी भयो। यो दर्दनाक दुर्घटनामा ७ जनाको मृत्यु भयो र थुप्रै यात्रु घाइते भए।
२०११: यसै दिन बेलायती रक्षा मन्त्रालयले ‘रेड एरोज’ का एक पाइलटको इजेक्टर सिटसम्बन्धी दुर्घटनामा भएको मृत्युपछि उस्तै प्रणाली भएका प्रशिक्षण विमानहरूको उडानमा अस्थायी रोक लगायो।
२०१२: बाक्लो कुहिरोका कारण अमेरिकाको टेक्सास राज्यमा ब्युमन्ट नजिक इन्टरस्टेट १० राजमार्गमा करिब १०० वटा गाडी आपसमा ठोक्किए। यो भीषण सडक दुर्घटनामा २ जनाको मृत्यु भयो र लगभग १२० जना घाइते भए।
२०१२: यसै दिन पाकिस्तानका विभिन्न भागमा ६ वटा छुट्टाछुट्टै आतङ्कवादी र साम्प्रदायिक हमला भए, जसमा ३७ जनाको ज्यान गयो र ९२ जना घाइते भए।
२०१३: चक्रवाती आँधी ‘हेलेन’ आन्ध्र प्रदेशको मचिलीपट्टनम नजिक तटमा ठोक्कियो, जसले तटीय क्षेत्रहरूमा ठुलो क्षति पुर्यायो। यो विपद्मा कम्तीमा ११ जनाको ज्यान गयो र हजारौँ गाउँको बिजुली अवरुद्ध भयो।
२०१३: चीनको पूर्वी सहर चिङ्दाओमा चुहावट भइरहेको तेल पाइपलाइनमा आगलागी भएपछि भयानक विस्फोट भयो। यो औद्योगिक दुर्घटनामा घटनास्थलमै कम्तीमा ३५ जनाको मृत्यु भयो र दर्जनौँ घाइते भए।
२०१३: यसै दिन फिलिपिन्समा आएको विनाशकारी आँधी ‘हैयान’ बाट ज्यान गुमाउनेहरूको आधिकारिक सङ्ख्या ५,००० नाघ्यो।
२०१४: रोमानियाको भ्रान्सिया काउन्टीमा ५.७ म्याग्निच्युडको भूकम्प आयो। यो भूकम्प स्थानीय समयअनुसार राति ९:१४ बजे लगभग ३९ किलोमिटर गहिराइमा गएको थियो र करिब ३० सेकेन्डसम्म महसुस गरियो। बुखारेस्टसहित रोमानियाको ठुलो भागका साथै बुल्गेरिया, मोल्दोभा, युक्रेन र टर्कीका केही भागमा पनि कम्पन महसुस गरियो। तुलसियामा १ जना र गलाटीमा ८ जना घाइते भए, जबकि ब्राईलामा उच्च रक्तचापका बिरामी ५ जनालाई आत्तिने (प्यानिक) दौरा पर्यो। उता चीनको सिचुआन (काङडिङ) मा काङडिङ नजिक ५.९ (सीईएनसी अनुसार ६.३) म्याग्निच्युडको भूकम्प गयो, जसमा ५ जनाको मृत्यु भयो, ५४ जना घाइते भए र पहिरोका कारण सडक तथा रेल यातायात प्रभावित भयो भने जापानको नागानो प्रान्तमा पनि एउटा शक्तिशाली भूकम्प गयो, जसले थुप्रै घर भत्किए र दर्जनौँ घाइते भए।
२०१५: नेपालको सप्तरी जिल्लामा नयाँ संविधानको विरोधमा चलिरहेको मधेसी आन्दोलनका क्रममा प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच भएको हिंसात्मक झडपमा कम्तीमा ३ जना प्रदर्शनकारीको मृत्यु भयो।
२०१५: जापानको गुन्मा प्रान्त (अन्नाका सहर) मा एउटा निजी रोबिन्सन आर२२ हेलिकप्टर दुर्घटनाग्रस्त हुँदा पाइलट र एक यात्रुसहित दुवै सवार व्यक्तिको मृत्यु भयो।
२०१६: चीनको उत्तरी प्रान्त सान्सीमा जी५ बेइजिङ-कुनमिङ एक्सप्रेसवेमा हिउँ र कुहिरोले ढाकिएको मौसमका कारण ५६ वटा गाडी आपसमा ठोक्किए। यो भयानक सडक दुर्घटनामा १७ जनाको मृत्यु भयो र ३७ जना अन्य गम्भीर घाइते भए।
२०१७: अमेरिकी नौसेनाको एउटा ‘सी-२ए ग्रेहाउन्ड’ परिवहन विमान फिलिपिन्स सागरमा दुर्घटनाग्रस्त भयो। यो विमान ‘युएसएस रोनाल्ड रीगन’ विमानवाहक पोततर्फ गइरहेको थियो। विमानमा सवार ११ जनामध्ये ८ जनालाई सुरक्षित उद्धार गरियो, जबकि ३ जना नौसैनिक बेपत्ता भए (जसलाई पछि मृत मानियो)।
२०१७: भारतका थुप्रै राज्यमा गम्भीर सडक दुर्घटनाहरू रिपोर्ट गरिए: राजस्थान (बीकानेर) को नोखा क्षेत्रमा तीव्र गतिको बस र पिकअप भ्यान एक-आपसमा ठोक्किँदा एक बालकसहित ६ जनाको मृत्यु भयो र १० जना अन्य घाइते भए। कर्नाटक (कलबुर्गी) को राष्ट्रिय राजमार्गमा एउटा गाडी र ट्याङ्कर ठोक्किँदा एकै परिवारका सदस्यहरूसहित ५ जनाको ज्यान गयो। हरियाणा (अम्बाला) र तेलङ्गाना (करीमनगर)—यी दुवै ठाउँमा भएका छुट्टाछुट्टै सडक दुर्घटनामा कार ट्रकसँग ठोक्किँदा कुल ८ जना (दुवै ठाउँमा ४-४ जना) को मृत्यु भयो।
२०१७: अर्जेन्टिनाका एक नागरिक (जुआन पाब्लो ल्याम्पे) को जयपुरको चौडा रास्ता क्षेत्रमा दुईवटा छाडा साँढेको जुधाइबीच फसेर सिङ लाग्दा दुःखद मृत्यु भयो।
२०१८: बिरसिंहपुर नजिक तीव्र गतिको बस र स्कुलका बालबालिका बोकेको भ्यान एक-आपसमा ठोक्किँदा ६ जना स्कुलका बालबालिका र भ्यान चालकसहित कुल ७ देखि ८ जनाको मृत्यु भयो, जबकि अरू थुप्रै बालबालिका गम्भीर घाइते भए।
२०१८: अलवर (राजस्थान) मा बेरोजगारी र तनावबाट आजित भई ४ जना युवाले एकैपटक गुडिरहेको रेलअगाडि हामफाले, जसमा ३ जना युवाको घटनास्थलमै मृत्यु भयो र एक जना गम्भीर घाइते भए।
२०१८: उत्तर-पूर्वी चीनको लियाओनिङ प्रान्तको हुलुदाओ सहरमा एक प्राथमिक विद्यालयबाहिर बाटो काटिरहेका बालबालिकाको समूहमाथि अनियन्त्रित कार चढ्यो। यो घटनामा ५ जनाको मृत्यु भयो र १८ जना अन्य (अधिकांश बालबालिका) घाइते भए।
२०१८: (डोमिनिकन रिपब्लिक) को ला रोमाणा नजिक एउटा युरोकप्टर ईसी१२० हेलिकप्टर दुर्घटनाग्रस्त भयो, जसमा सवार सबै ५ जनाको मृत्यु भयो।
२०१९: क्यालिफोर्नियाको इरविन सहरमा तीव्र गतिको मर्सिडिज कार रूखमा ठोक्किएर आगोको लप्कामा बेरियो, जसमा तीन जना युवाको घटनास्थलमै मृत्यु भयो र एक जना गम्भीर घाइते भए। यसका साथै, नेभाडामा एउटा सानो निजी विमान (ग्रुमन एए-५बी) दुर्घटनाग्रस्त हुँदा दुई जनाको ज्यान गयो।
२०१९: सिरियामा चलिरहेको गृहयुद्धका क्रममा विभिन्न सैन्य बलको कारबाहीमा बालबालिकासहित ९ जना सर्वसाधारणको मृत्यु भयो।
२०२०: इन्डोनेसियाको उत्तरी सुमात्रास्थित लङ्काट जिल्लामा लगातारको मुसलधारे वर्षाका कारण भयानक बाढी आयो, जसमा १,००० भन्दा बढी घर डुबे।
२०२०: अमेरिकामा कोरोना सङ्क्रमणका कुल मामिला १ करोड २० लाख (१२ मिलियन) नाघे, जबकि जापानमा महामारीबाट ज्यान गुमाउनेको सङ्ख्या २,००० भन्दा बढी पुग्यो। उता भारतमा अघिल्लो २४ घण्टामा कोरोनाका करिब ४५,००० नयाँ मामिला देखिए र ५०१ जना सङ्क्रमितको मृत्यु भयो। साथै, फ्रान्समा भाइरस उत्परिवर्तन (म्युटेसन) हुने डरले एक फार्ममा १,००० वटा मिङ्क (जनावर) मारिए।
२०२१: भारी वर्षा र नदीहरूमा आएको बाढीका कारण आन्ध्र प्रदेशको तिरुपति, चित्तूर, कडप्पा, अनन्तपुर र नेल्लोर जिल्लाका १,३०० भन्दा बढी गाउँ जलमग्न भए, जसले गर्दा हजारौँ मानिसलाई राहत शिविरमा पुर्याउनुपर्यो। उता तमिलनाडुमा पनि वर्षासम्बन्धी घटनाहरूमा थुप्रैको ज्यान गयो।
२०२२: नाइजेरियाको मैदुगुरीमा तीनवटा बस एक-आपसमा ठोक्किए र ती बसमा भीषण आगलागी भयो, जसमा कम्तीमा ३७ जनाको मृत्यु भयो।
२०२२: अमेरिकाको उत्तरी क्यारोलिनाको शार्लोटमा एउटा टिभी च्यानल (डब्लुबिटिभी) को हेलिकप्टर दुर्घटनाग्रस्त भयो, जसमा २ जनाको ज्यान गयो। यसका साथै, भर्जिनियाको चेसापीकस्थित वालमार्ट स्टोरमा भएको गोलीबारीमा आक्रमणकारीसहित ७ जनाको मृत्यु भयो।
२०२२: चाडको लैक क्षेत्रमा बोको हरामको आक्रमणमा १० जना सैनिक मारिए, बुर्किना फासोमा जिहादी हमलाहरूमा कम्तीमा १४ जनाको ज्यान गयो र थाइल्यान्डको नाराथिवाटमा भएको कार बम विस्फोटमा १ जनाको मृत्यु तथा ३० जना घाइते भए।
२०२२: असम र मेघालयको सिमाना (पश्चिम कार्बी आङ्लोङ जिल्ला) मा अवैध काठ बोकेको एक ट्रकलाई रोकेपछि प्रहरी र स्थानीय बासिन्दाबीच हिंसात्मक झडप र गोलीबारी भयो। यो घटनामा असमका एक वन रक्षक र मेघालयका ५ जना नागरिकसहित कुल ६ जनाको मृत्यु भयो।
२०२३: गाजा युद्ध र बन्धकहरूको रिहाइलाई लिएर इजराइलमा वार र सेक्युरिटी क्याबिनेटका महत्त्वपूर्ण बैठकहरू भए।
२०२३: महिला क्रिकेटमा ट्रान्सजेन्डर खेलाडी खेल्न प्रतिबन्ध लगाउने र अन्डर-१९ विश्वकप दक्षिण अफ्रिकामा सार्नेजस्ता ठुला निर्णयहरू लिइए।
२०२४: छत्तीसगढको सुकमा जिल्लामा सुरक्षाबल र नक्सलवादीबीच भएको भिडन्तमा १० जना नक्सली मारिए।
२०२४: युक्रेनको सुमी सहरको घना बस्ती भएको आवासीय क्षेत्रमा भएको रुसी ड्रोन हमलामा कम्तीमा २ जनाको मृत्यु भयो र १२ जना अन्य घाइते भए।
२०२५: उत्तराखण्डको अल्मोडा-हल्द्वानी राष्ट्रिय राजमार्गमा रातीघाट (खैरना नजिक) मा एउटा कार अनियन्त्रित भई भीर र शिप्रा नदीमा खस्दा तीन जना शिक्षकको मृत्यु भयो र एक जना गम्भीर घाइते भए।
२०२५: गाजामा भएका शृङ्खलाबद्ध इजरायली हवाई हमलाहरूमा २४ जनाको मृत्यु भयो।
२२ नोभेम्बरमा जन्मिएका प्रसिद्ध व्यक्तिहरू~
१८०८: विश्वको चर्चित ट्राभल कम्पनी ‘थोमस कुक एन्ड सन्स’ का संस्थापक थोमस कुकको जन्म।
१८३० – अङ्ग्रेजविरुद्ध स्वतन्त्रता सङ्ग्राम छेडेकी रानी लक्ष्मीबाईको सेनाकी प्रमुख सदस्य झलकारी बाई।
१८६४ – रुक्माबाई – भारतकी प्रथम महिला चिकित्सक हुनुहुन्थ्यो।
१८८२ – वालचन्द हिराचन्द – भारतका प्रसिद्ध उद्योगपतिहरूमध्ये एक हुनुहुन्थ्यो।
१८९२ – मीरा बेन – एक बेलायती सैन्य अधिकारीकी छोरी, जसले ‘भारतीय स्वतन्त्रता सङ्ग्राम’ मा महात्मा गान्धीका सिद्धान्तबाट प्रभावित भई खादीको प्रचार गर्नुभयो।
१८९९ – सहिद लक्ष्मण नायक – वरिष्ठ भारतीय स्वतन्त्रता सेनानी।
१९१६ – शान्ति घोष – वरिष्ठ भारतीय स्वतन्त्रता सेनानी।
१९३९ – मुलायम सिंह यादव – ‘समाजवादी पार्टी’ का प्रमुख तथा उत्तर प्रदेशका पूर्व मुख्यमन्त्री।
१९४८ – सरोज खान – प्रसिद्ध भारतीय कोरियोग्राफर हुनुहुन्थ्यो।
१९६३ – पुष्पेन्द्र कुमार गर्ग – नौकायनमा भारतका प्रसिद्ध खेलाडीहरूमध्ये गनिनुहुन्छ।
१९८६: ब्लेड रनर अस्कर पिस्टोरियसको जन्म।
२२ नोभेम्बरमा भएका प्रमुख निधनहरू~
१७७४ – रोबर्ट क्लाइभ – इस्ट इन्डिया कम्पनीद्वारा भारतमा नियुक्त हुने पहिलो गभर्नर हुनुहुन्थ्यो।
१८८१ – अहमदुल्लाह – भारतका स्वतन्त्रता सेनानीहरूमध्ये एक हुनुहुन्थ्यो।
१९६७ – तारा सिंह – प्रसिद्ध राजनीतिज्ञ तथा कट्टर सिख नेता।
२०१५: दिल्लीमा भएको सडक दुर्घटनामा प्रोफेसर साम मोयोको निधन।
२०१६ – राम नरेश यादव – मध्य प्रदेशका पूर्व राज्यपाल तथा उत्तर प्रदेशका पूर्व मुख्यमन्त्री।
२०१६ – विवेकी राय – हिन्दी र भोजपुरी भाषाका प्रसिद्ध साहित्यकार हुनुहुन्थ्यो।
२२ नोभेम्बरका महत्त्वपूर्ण अवसर एवं उत्सवहरू~
अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गीतकार दिवस: सङ्गीतकी संरक्षक मानिने सन्त सिसिलियालाई समर्पित दिवस।
अन्तर्राष्ट्रिय पुत्र दिवस: परिवारमा छोराहरू र आमाबुवाको सम्बन्धलाई समर्पित दिन।





