नयाँ दिल्ली: ​मे १५ को दिन सैन्य इतिहास, स्वतन्त्रता संग्राम, आधुनिक प्रविधि र समसामयिक विश्व राजनीतिका दृष्टिले अत्यन्त महत्वपूर्ण मानिन्छ।
​१. सैन्य र राजनीतिक इतिहास~
​सन् १२४२: दिल्लीका सुल्तान मुइजुद्दीन बहराम शाहको आफ्नै सेनाले विद्रोह गरी हत्या गरे।
​सन् १८४८: सिख साम्राज्यकी महारानी रानी जिन्दनलाई ब्रिटिश सरकारले गिरफ्तार गरी निर्वासनमा पठायो।
​सन् १९४१: जोसेफ स्टालिन सोभियत संघको प्रधानमन्त्री बने।
​सन् १९४८: इजरायलको स्थापनासँगै पहिलो अरब-इजरायल युद्ध सुरु भयो।
​सन् १९९३: स्वतन्त्र भारतका पहिलो कमान्डर-इन-चीफ फिल्ड मार्शल के.एम. करियप्पाको निधन भयो। उनी भारतीय सेनाको सर्वोच्च ‘फिल्ड मार्शल’ पद प्राप्त गर्ने दुई व्यक्तिमध्ये एक थिए।
​२. स्वतन्त्रता र समाज सुधार~
​सन् १८११: पराग्वेले स्पेनबाट स्वतन्त्रता प्राप्त गर्‍यो।
​सन् १८१७: प्रसिद्ध समाज सुधारक देवेन्द्र नाथ टैगोरको जन्म भयो।
​सन् १९०७: महान भारतीय क्रान्तिकारी सुखदेव थापर (भगत सिंह र राजगुरुका सहयात्री) को जन्म भयो।
​सन् १९९९: कुवेत सरकारले महिलाहरूलाई पहिलो पटक संसदीय निर्वाचनमा मताधिकार प्रदान गर्‍यो।
​३. विज्ञान, प्रविधि र अन्वेषण~
​सन् १६१८: जोहानेस केप्लरले ग्रहहरूको गतिको तेस्रो नियम (थर्ड लॉ ऑफ प्लेनेटरी मोशन) प्रतिपादन गरे।
​सन् १९५७: बेलायतले प्रशान्त महासागरमा आफ्नो पहिलो हाइड्रोजन बमको सफल परीक्षण गर्‍यो।
​सन् १९५८: सोभियत संघले ‘स्पुतनिक-३’ रकेट प्रक्षेपण गर्‍यो।
​सन् १९९५: एलीसन गारग्रीब्स अक्सिजन सिलिन्डर बिना सगरमाथा आरोहण गर्ने पहिलो महिला बनिन्।
​४. व्यापार, संस्कृति र खेलकुद~
​सन् १९२८: मिकी माउस पहिलो पटक ‘प्लेन क्रेजी’ फिल्ममार्फत पर्दामा देखिए।
​सन् १९४०: रिचर्ड र मौरिस म्याकडोनाल्ड्सले क्यालिफोर्नियामा पहिलो म्याकडोनाल्ड्स रेस्टुरेन्ट सुरु गरे।
​सन् १९६७: बलिउड अभिनेत्री माधुरी दीक्षितको जन्म भयो।
​सन् २००४: आर्सनल एफ.सी. ले अपराजित रहँदै प्रिमियर लिग जितेर इतिहास रच्यो।
​५. सन् २०२१ देखि २०२५ सम्मका प्रमुख गतिविधिहरू~
​सन् २०२१ – कोभिड दोस्रो लहर: भारतमा कोरोना महामारीको दोस्रो लहरले भयावह रूप लियो। यस क्रममा अक्सिजनको अभाव र संक्रमितको संख्यामा भएको तीव्र वृद्धिले विश्वको ध्यान खिच्यो।
​सन् २०२२ – नेटो र सुरक्षा: फिनल्याण्ड र स्वीडेनले औपचारिक रूपमा नेटो सदस्यताका लागि प्रक्रिया अघि बढाए, जसले विश्वको सामरिक समीकरण परिवर्तन गर्‍यो।
​सन् २०२३ – एआई क्रान्ति: चैटजीपीटी जस्ता शक्तिशाली कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) औजारहरूको विश्वव्यापी लहरसँगै मानव श्रम र प्रविधिको भविष्यबारे व्यापक बहस सुरु भयो।
​सन् २०२४ – स्लोभाकिया घटना: स्लोभाकियाका प्रधानमन्त्री रोबर्ट फिकोमाथि सार्वजनिक कार्यक्रममा गोली प्रहार भयो, जसले युरोपेली राजनीतिमा हलचल ल्यायो।
​सन् २०२५ – डिजिटल शासन र सुरक्षा~
विश्वभर आर्टिफिशियल इन्टेलिजेन्स (एआई), साइबर सुरक्षा र डिजिटल शासन (डिजिटल गभर्नेन्स) विश्व राजनीतिका मुख्य एजेन्डा बने। प्रविधिमा आधारित प्रतिस्पर्धाले नयाँ विश्व व्यवस्थाको संकेत दियो।
​निष्कर्ष: मे १५ को इतिहासले एकातिर के.एम. करियप्पा र सुखदेव जस्ता वीरहरूको बलिदानी सम्झाउँछ भने अर्कोतिर म्याकडोनाल्ड्स र एआई जस्ता आधुनिक युगका परिवर्तनहरूलाई पनि प्रतिनिधित्व गर्दछ।