काठमाडौं(नेत्रविक्रम बिमली): नेपाल पुलिसले पूर्व प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र पूर्वगृह मन्त्री रमेश लेखकलाई गत वर्ष प्रदर्शनकारीमाथि भएको घातक दमनमा संलग्न भएको आरोपमा पक्राउ गरेको छ।
शनिबारको पक्राउ नयाँ प्रधानमन्त्री बलेन्द्र शाह र उनका मन्त्रिपरिषदले सपथ ग्रहण गरेको भोलिपल्ट भएको हो। यो पहिलो निर्वाचन थियो जुन सेप्टेम्वर ८–९ को भ्रष्टाचार विरोधी विद्रोहपछि भएको थियो, जसले ओलीको सरकारलाई पतन गराएको थियो।
काठमाडौं उपत्यका पुलिस प्रवक्ता ओम अधिकारी का अनुसार, “उनीहरूलाई आज बिहान पक्राउ गरिएको हो र प्रक्रिया कानुनअनुसार अघि बढाइने छ।”
पुलिसका अनुसार, ७४ वर्षीय ओलीलाई भक्तपुरस्थित उनको निवासबाट पक्राउ गरिएको थियो। पछि देखाइएका तस्वीरमा ओली सेतो पोशाकमा अस्पताल प्रवेश गर्दै, पुलिसको घेरेमा देखिएका थिए। लेखकलाई पनि शनिबार भक्तपुरको अर्को क्षेत्रमा पक्राउ गरिएको थियो, उनका व्यक्तिगत सचिव जनक भट्टले पुष्टि गरेका छन्।
नयाँ गृह मन्त्री सुदन गुरुङले फेसबुकमा भने, “प्रतिज्ञा भनेको प्रतिज्ञा हो: कसैलाई पनि कानुनमाथि राख्न सकिँदैन। यो कसैविरुद्ध बदला होइन, यो न्यायको सुरुवात मात्र हो। मलाई विश्वास छ कि देश अब नयाँ दिशामा अघि बढेको छ।”
ओलीले अहिलेसम्म पक्राउबारे कुनै बयान जारी गरेका छैनन्।
२०२५ सेप्टेम्वर ८–९ गते भएको भ्रष्टाचार विरोधी विद्रोहमा कम्तीमा ७७ जनाको मृत्यु भएको थियो। आन्दोलन छोटो सामाजिक सञ्जाल बन्दको विरोधबाट सुरु भए तापनि आर्थिक संकट र लामो समयदेखिको असन्तुष्टिको परिणाम पनि थियो। पहिलो दिनको दमनमा कम्तीमा १९ जना युवा मारिएका थिए।
विद्रोह फैलिँदा संसद र सरकारी कार्यालयहरू जलेका थिए र यसले तत्कालीन सरकारको पतन गराएको थियो। कार्यवाहक प्रशासनको क्रममा गठन गरिएको सरकारी आयोगले ओली र अन्य वरिष्ठ अधिकारीहरूलाई मुद्दा चलाउने सिफारिस गरेको थियो। आयोगको प्रतिवेदनमा भनिएको छ, “गोलाबारी गर्ने आदेश दिइएको प्रमाण फेला परेको छैन”, तर “गोली चल्न नरोकिने र नियन्त्रण गर्न कुनै प्रयास नभएको कारण, नाबालिगहरू समेत ज्यान गुमाएका छन्।”
ओलीले पहिले प्रदर्शनकारीमाथि सुरक्षा बलले गोली चलाउन आदेश दिएको अस्वीकार गरेका थिए। मार्च ५ को निर्वाचनमा पुन: निर्वाचित हुन असफल हुँदा उनले हिंसाका लागि “प्रवेशकर्ता” जिम्मेवार ठहराएका थिए।
प्रधानमन्त्री शाह, ३५, जो र्यापरबाट राजनीतिमा आएका थिए, र उनका राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (आरएसपी) ले यस महिनाको संसदीय निर्वाचनमा युवामुखी राजनीतिक परिवर्तनको एजेन्डामा विजय हासिल गरेका थिए। शाहले आफ्नै निर्वाचन क्षेत्रमा चार पटक प्रधानमन्त्री भएका ओलीलाई पराजित गरेका थिए।
शाहको पहिलो मन्त्रिपरिषद बैठकमा अनुसन्धान आयोगका सिफारिसहरू कार्यान्वयन गर्ने निर्णय गरिएको थियो।