नुक: संयुक्त राज्य अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले ग्रीनल्यान्डप्रतिको आफ्नो आक्रामक अडानलाई गत वर्ष आफूलाई नोबेल शान्ति पुरस्कार नदिइएको निर्णयसँग जोडेर हेरेका छन्। सोमबार सार्वजनिक गरिएको एक सन्देशमा ट्रम्पले नर्वेका प्रधानमन्त्रीलाई भनेका छन् कि अब उनी केवल शान्तिको बारेमा सोच्न बाध्य महसुस गर्दैनन्। उनले मध्यरातमा एउटा एआई-निर्मित तस्बिर पनि पोस्ट गरेका छन्, जसमा उनी ग्रीनल्यान्डमा अमेरिकी झण्डा गाडेर उभिएको देखिन्छ; उनको साथमा उपराष्ट्रपति जेडी भ्यान्स र विदेशमन्त्री मार्को रुबियो पनि छन्।
नर्वेका नेतालाई पठाएको सन्देशमा ट्रम्पले नोबेल समितिलाई तनाव बढाएको आरोप लगाए। सरकारले सार्वजनिक गरेको सन्देशको अंशमा ट्रम्पले लेखेका छन्, “तपाईंको देशले आठभन्दा बढी युद्ध रोक्दासमेत मलाई नोबेल शान्ति पुरस्कार दिएन, यस्तो अवस्थामा म अब केवल शान्तिको बारेमा सोच्न बाध्य छैन।” उनले संक्षेपमा भने, “ग्रीनल्यान्डमा हाम्रो पूर्ण नियन्त्रण नभएसम्म विश्व सुरक्षित हुनेछैन।
ट्रम्पको यो सन्देश नाटो सदस्य डेनमार्कको स्वायत्त क्षेत्र ग्रीनल्यान्ड कब्जा गर्ने उनको धम्कीलाई लिएर वासिङ्टन र उसका नजिकका सहयोगीहरूबीचको गतिरोधलाई अझ गहिरो बनाउने देखिन्छ।
आठ देशमाथि १० प्रतिशत शुल्कको ट्रम्पको धम्की:
शनिबार ट्रम्पले घोषणा गरे कि डेनमार्क र ग्रीनल्यान्डलाई समर्थन गर्ने आठ देश, जसमा नर्वे पनि समावेश छ, बाट आउने सामानमा फेब्रुअरीदेखि १० प्रतिशत आयात शुल्क लगाइनेछ। ती देशहरूले यसको कडा विरोध गरेका छन्। अमेरिकाका धेरै पुराना सहयोगीहरूको अडान छ कि ग्रीनल्यान्ड बिक्रीका लागि होइन, तर उनीहरूले संकट समाधानका लागि संवादको आह्वान गरेका छन्।
युरोपेली संघकी विदेश नीति प्रमुख काजा काल्लासले सामाजिक सञ्जालमा भनेकी छन् कि संघलाई “संघर्षमा जान रुचि छैन,” तर उनीहरू “आफ्नो अडानमा दृढ रहनेछन्।” ह्वाइट हाउसले ग्रीनल्यान्डमा बलपूर्वक कब्जा गर्ने सम्भावनालाई पनि पूर्ण रूपमा अस्वीकार गरेको छैन। डेनमार्कका विदेशमन्त्री लार्स लोक्के रासमुसेनलाई सोध्दा उनले भने, “राष्ट्रपतिले आफैं निर्णय नगरेसम्म कुनै पनि सम्भावनालाई नकार्न सकिँदैन।
शुल्कको धम्कीले नडगमगाएको ग्रीनल्यान्ड:
ब्रिटिश प्रधानमन्त्री कियर स्टार्मरले सोमबार तनाव कम गर्न आह्वान गर्दै भने, “मलाई लाग्छ कि यसको समाधान शान्तिपूर्ण वार्ताबाटै हुनुपर्छ र हुन सक्छ।” उनले सैन्य कारबाहीको सम्भावनालाई अस्वीकार गरे।
ग्रीनल्यान्डमा अमेरिकी धम्कीविरुद्ध व्यापक विरोध भइरहेको छ। हजारौं ग्रीनल्यान्डवासीहरूले सप्ताहन्तमा द्वीप कब्जा गर्ने कुनै पनि प्रयासको विरोधमा प्रदर्शन गरेका छन्। ग्रीनल्यान्डका प्रधानमन्त्री जेन्स–फ्रेडरिक निल्सनले फेसबुकमा लेखेका छन् कि शुल्कको धम्कीले उनीहरूको अडान बदलिने छैन।
यसैबीच, ग्रीनल्यान्डकी व्यापार, खनिज, ऊर्जा तथा न्यायमन्त्री नाजा नथानिएल्सेनले ‘एसोसिएटेड प्रेस’लाई बताइन् कि सहयोगी देशहरूको द्रुत प्रतिक्रियाले आफूलाई उत्साहित बनाएको छ र यसले देखाउँछ कि “यो केवल ग्रीनल्यान्डको मुद्दा होइन, यो त्योभन्दा धेरै ठूलो विषय हो।” उनले भनिन्, “धेरै देशहरूलाई डर छ, यदि ग्रीनल्यान्ड गयो भने, त्यसपछि के हुनेछ?